Opis
Zrównoważony rozwój może być osiągnięty dzięki odpowiedniemu zarządzaniu środowiskowemu w organizacji, czyli dzięki działaniom służącym zapobieganiu negatywnemu wpływowi zanieczyszczeń na środowisko, zwiększeniu pozytywnego wpływu na środowisko, zapobieganiu zanieczyszczeniom oraz ciągłemu doskonaleniu efektów środowiskowych wynikających z działalności organizacji. Podręcznik Zarządzanie środowiskowe został przygotowany przez naukowców Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. Jego szczególną zaletą jest kompleksowe ujęcie problemów związanych z praktycznym zastosowaniem narzędzi zarządzania środowiskowego. Zagadnienia zawarte w książce zostały przedstawione w sposób umożliwiający Czytelnikowi zrozumienie, czym jest zarządzanie środowiskowe, jakie wymagania i oczekiwania interesariuszy należy spełnić, aby skutecznie zarządzać środowiskowo, oraz jakie narzędzia mogą być wykorzystane w organizacji w celu osiągania efektów środowiskowych. W podręczniku omówiono między innymi: - prawne i ekonomiczne aspekty ochrony środowiska w Polsce, - wymagania w zakresie zrównoważonego zarządzania, - narzędzia zarządzania środowiskowego, - wymagania normy ISO 14001 i EMAS, - narzędzia oceny efektów działalności środowiskowej organizacji i ich komunikowania. Książka stanowi uniwersalne narzędzie zawierające dojrzale dobrane i przemyślane treści dotyczące zarządzania środowiskowego. Została pomyślana jako kompendium wiedzy, które może służyć zarówno jako podręcznik akademicki, jak i praktyczne źródło informacji dla przedstawicieli praktyki gospodarczej. Spis treściWstęp (Alina Matuszak-Flejszman) 1. Prawne aspekty ochrony środowiska w Polsce (Magdalena Muradin) Wprowadzenie 1.1. Kontekst europejski – zarys historyczny 1.2. Programy działań w zakresie ochrony środowiska 1.3. Inne strategie i działania w zakresie ochrony środowiska 1.4. Prawo ochrony środowiska w Polsce 1.5. Gospodarka odpadami – wybrane zagadnienia Zagadnienia do dyskusji Bibliografia 2. Zrównoważone zarządzanie środowiskiem (Magdalena Muradin) Wprowadzenie 2.1. Kształtowanie koncepcji zrównoważonego rozwoju 2.2. Cele zrównoważonego rozwoju 2.3. Zrównoważona konsumpcja i produkcja – cel 12 2.4. Strategia Europejskiego Zielonego Ładu 2.5. Raportowanie w kontekście realizacji celów zrównoważonego rozwoju 2.6. Instrumenty zarządzania środowiskiem Zagadnienia do dyskusji Bibliografia 3. Ekonomiczne aspekty ochrony środowiska (Katarzyna Joachimiak-Lechman) Wprowadzenie 3.1. Środowiskowa rachunkowość zarządcza – definicje, cele i zadania 3.2. Koszty środowiskowe 3.3. Określanie kosztów i korzyści środowiskowych – aspekty praktyczne 3.4. Ekonomiczne aspekty w sprawozdawczości środowiskowej 3.4.1. Źródła i zakres sprawozdawczości środowiskowej 3.4.2. Rachunki ekonomiczne środowiska jako narzędzie gromadzenia informacji o środowisku Zagadnienia do dyskusji Bibliografia 4. Strategie, programy i narzędzia zarządzania środowiskowego (Alina Matuszak-Flejszman) Wprowadzenie 4.1. Czystsza produkcja 4.2. Program Responsible Care 4.3. Znormalizowane systemy zarządzania środowiskowego 4.4. System ekozarządzania i audytu (EMAS) 4.5. System zarządzania energią (SZEn) 4.6. Społeczna odpowiedzialność biznesu (CSR) Zagadnienia do dyskusji Bibliografia 5. System zarządzania środowiskowego w organizacji (Alina Matuszak-Flejszman) Wprowadzenie 5.1. Przesłanki, korzyści i bariery wdrażania systemu zarządzania środowiskowego 5.2. System zarządzania środowiskowego zgodny z normą ISO 14001 5.2.1. Wymagania normy ISO 14001 5.2.2. Planowanie systemu zarządzania środowiskowego 5.2.3. Wdrażanie systemu zarządzania środowiskowego 5.2.4. Ocena efektów działalności środowiskowej organizacji 5.2.5. Działania w zakresie doskonalenia systemu zarządzania środowiskowego 5.3. Wymagania systemu ekozarządzania i audytu Zagadnienia do dyskusji Bibliografia 6. Aspekty środowiskowe w organizacji (Beata Paliwoda) Wprowadzenie 6.1. Identyfikacja i ocena aspektów środowiskowych 6.1.1. Rodzaje aspektów środowiskowych 6.1.2. Identyfikacja aspektów środowiskowych 6.1.3. Ocena aspektów środowiskowych 6.2. Ryzyka i szanse w odniesieniu do aspektów środowiskowych 6.3. Planowanie i podejmowanie działań w zakresie aspektów środowiskowych 6.4. Ekomapowanie aspektów środowiskowych Zagadnienia do dyskusji Bibliografia 7. Komunikacja środowiskowa (Beata Paliwoda) Wprowadzenie 7.1. Rodzaje komunikacji środowiskowej 7.2. Narzędzia komunikacji środowiskowej 7.3. Deklaracje środowiskowe organizacji i produktów Zagadnienia do dyskusji Bibliografia 8. Audyt, certyfikacja i weryfikacja systemu zarządzania środowiskowego (Alina Matuszak-Flejszman) Wprowadzenie 8.1. Audyt – istota, rodzaje, zasady i metody 8.2. Zarządzanie programem audytu 8.3. Działania audytowe 8.4. Certyfikacja SZŚ i weryfikacja EMAS Zagadnienia do dyskusji Bibliografia 9. Ocena efektów działalności środowiskowej (Beata Paliwoda) Wprowadzenie 9.1. Wskaźniki efektywności środowiskowej 9.2. Wskaźniki EMAS 9.3. Monitorowanie i pomiary efektów działalności środowiskow