Opis
Gospodarka światowa od ponad dwudziestu pięciu lat boryka się z problemem zadłużenia zagranicznego, który dotyczy blisko 150 krajów rozwijających się, wywołując w większości z nich kłopoty z osiągnięciem długotrwałego wzrostu gospodarczego. Zauważalny jest stały wzrost zadłużenia zagranicznego hamujący wzrost dochodu per capita. Spada wartość finansowania ze strony międzynarodowych instytucji finansowych. Bank Światowy oraz MFW zmieniają sposoby rozwiązania problemu zadłużenia w kierunku promowania reform gospodarczych, programów naprawczych, restrukturyzacji zadłużenia, inicjatyw dotyczących indywidualnych rozwiązań, np. dla krajów HIPC oraz prób określenia tolerowanego poziomu zadłużenia. Głównym celem książki jest próba ukazania zadłużenia zagranicznego jako bariery rozwoju gospodarczego oraz wyjaśnienia z czego wynika niska skuteczność metod walki z problemem zadłużenia stosowanych w krajach rozwijających się. Chodzi również o wyjaśnienie roli, jaką w przezwyciężaniu tego problemu pełnią MIF, tj. Grupa Banku Światowego, MFW, OECD oraz Klub Paryski i Londyński. W książce podjęto także próbę określenia, w jakich okolicznościach zadłużenie zagraniczne staje się barierą rozwoju gospodarczego i w jakich może być czynnikiem wspierającym rozwój gospodarczy a także czy istnieją inne drogi przezwyciężenia problemu zadłużenia zagranicznego w krajach rozwijających się. Spis treściWprowadzenieWykaz skrótów Rozdział 1. Problem zadłużenia zagranicznego krajów rozwijających się1.1. Problem zadłużenia i kraje zadłużone1.2. Ewolucja problemu zadłużenia zagranicznego krajów rozwijających się1.3. Istota kryzysu zadłużenia1.4. Podsumowanie Rozdział 2. Teoretyczne ujęcia zadłużenia zagranicznego2.1. Model wzrostu gospodarczego w warunkach zadłużenia zagranicznego D. Cohena i J. Sachsa2.2. Modele polityki ekonomicznej nastawione na obsługę zadłużenia2.2.1. Model spłaty długu zagranicznego K. Stanka2.2.2. Model obsługi długu zagranicznego A.M. Husaina2.3. Model restrukturyzacji zadłużenia zagranicznego E. Helpmana2.4. Optymalny walutowy portfel zadłużenia zagranicznego S. Claessensa2.5. Efekty nawisu i wypychania2.6. Model redukcji długu zagranicznego W. Easterley'ego2.7. Podsumowanie Rozdział 3. Strategie i koncepcje rozwiązania światowego kryzysu zadłużenia3.1. Ewolucja strategii rozwiązania problemu zadłużenia3.1.1. Strategia maksymalizacji spłat zadłużenia zagranicznego3.1.2. Strategia wspierania wzrostu gospodarczego3.1.2.1. Plan J.A. Bakera3.1.3. Strategia wspierania wzrostu gospodarczego, redukcji długu i określania tolerowanego poziomu zadłużenia zagranicznego3.1.3.1. Plan N.F. Brady'ego3.1.3.2. Próby określenia tolerowanego poziomu zadłużenia zagranicznego w ramach Inicjatywy HIPC3.2. Inne koncepcje rozwiązania światowego kryzysu zadłużenia3.2.1. Koncepcje zwiększenia dopływu kredytów zagranicznych3.2.2. Koncepcje redukcji zadłużenia zagranicznego3.2.3. Koncepcje kompleksowego rozwiązania problemu zadłużenia zagranicznego3.3. Podsumowanie Rozdział 4. Rola międzynarodowych instytucji finansowych w przezwyciężeniu kryzysu zadłużenia4.1. Rola Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ)4.2. Rola Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW)4.3. Działalność Grupy Banku Światowego4.4. Wspólne inicjatywy Międzynarodowego Funduszu Walutowego i Banku Światowego4.5. Rola Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD)4.6. Działalność Klubów Paryskiego i Londyńskiego4.7. Podsumowanie Rozdział 5. Polityka krajów wierzycielskich wobec krajów zadłużonych (Konsensus Waszyngtoński)5.1. Ewolucja polityki Stanów Zjednoczonych oraz krajów Europy Zachodniej - zmiany w gospodarce światowej w latach 70. i 80.5.2. Tendencje stóp procentowych na rynkach krajów rozwiniętych i polityka kredytowa a problem zadłużenia5.3. Wpływ polityki handlowej krajów rozwiniętych na przychody eksportowe i możliwości obsługi zadłużenia przez kraje rozwijające się5.4. Polityka Stanów Zjednoczonych a problem zadłużenia zagranicznego krajów rozwijających się5.5. Podsumowanie Rozdział 6. Rezultaty polityki krajów wierzycielskich w zakresie strategii rozwiązania problemu zadłużenia w krajach zadłużonych w latach 1990-20056.1. Program N.F. Brady'ego6.2. Programy dostosowań strukturalnych (SAF/ESAF)6.3. Wyniki realizacji Inicjatywy HIPC w grupie wysoko zadłużonych najbiedniejszych krajów rozwijających się w latach 1996-20046.4. Zmiany klasyfikacji zadłużenia w krajach wysoko, średnio i nisko zadłużonych w latach 1999-20056.5. Podsumowanie Rozdział 7. Zadłużenie zagraniczne jako czynnik hamu|ący rozwój gospodarczy7.1. Zróżnicowanie gospodarcze krajów rozwijających się a możliwości ich rozwoju7.1.1. Struktura produkcji krajowej i jej zmiany7.1.2. Różnice w dynamice wymiany handlowej i warunkach jej realizacji7.1.3. Wpływ wymiany handlowej na import kapitału zagranicznego7.2. Czynniki określające wysokość nakładów ponoszonych na rozwój gospodarczy w krajach zadłużonych7.2.1. Rola eksportu7.2.2. Nakłady krajowe na rozwój gospodarczy7.2.3. Rola kapitałów długotermin