Opis
Monografia jest pierwszą od czasu wejścia w życie kodeksu karnego z 1997 r. publikacją poświęconą problematyce winy, a więc zagadnieniu kluczowemu z punktu widzenia odpowiedzialności karnej oraz pierwszym tego typu opracowaniem w Polsce, w którym zostały przedstawione teoretyczne i praktyczne konsekwencje ujmowania winy zgodnie z założeniami nauki normatywnej czystej. Książka zawiera omówienie m.in.: prezentowanego modelu przypisania winy, który powinien być stosowany w praktyce wymiaru sprawiedliwości, zbiegu przesłanek wyłączających winę, wpływu przyczynienia się osób trzecich na stopień winy sprawcy, ustalenia winy przy zbiegu przepisów ustawy oraz dyrektyw wyboru kary. Adresaci: Opracowanie ze względu na wiele podanych w nim przykładów oraz praktyczne wskazówki dotyczące stosowania przepisów odnoszących się do problematyki zawinienia zainteresuje nie tylko przedstawicieli nauki prawa karnego, ale przede wszystkim prawników praktyków: sędziów, prokuratorów, adwokatów, radców prawnych, a aplikantom tych zawodów oraz studentom pomoże lepiej przygotować się do egzaminów z prawa karnego. Spis treściWykaz skrótów | str. 11 Przedmowa | str. 13 Wprowadzenie | str. 15 Rozdział I Wprowadzenie do problematyki przestępstwa i winy | str. 19 I.1. Cele badawcze i podstawowe założenia teoretyczne pracy | str. 19 I.1.1. Nakreślenie problemu badawczego | str. 19 I.1.2. O metodach, nurtach i szkołach w prawie karnym | str. 23 I.1.3. Determinizm a pojęcie winy w prawie karnym | str. 26 I.1.4. Psychologiczne ujęcie wolności woli a pojęcie winy w prawie karnym | str. 30 I.1.5. Stopień wolności a ujęcie problemu przyczynowości w prawie karnym | str. 41 I.1.6. Metoda celowa jako sposób ustalenia wpływu poszczególnych czynników na stopień winy | str. 49 I.1.7. Podsumowanie | str. 51 I.2. Założenia ogólne nauki o przestępstwie w ujęciu historycznym a szerokie rozumienie pojęcia winy w prawie karnym | str. 52 I.3. Wina i normy postępowania a usprawiedliwienie prawa karania | str. 60 I.3.1. Normy postępowania | str. 60 I.3.2. Usprawiedliwienie prawa karania | str. 63 I.3.3. Wyznaczenie relacji zgodności treści norm postępowania z treścią zachowania | str. 64 I.3.4. Przypisanie naruszenia norm postępowania | str. 67 I.3.4.1. Pojęcie odpowiedzialności | str. 67 I.3.4.2. Przewidywanie zachowań i ich następstw a normy postępowania | str. 69 I.3.4.3. Socjalizacja jednostki | str. 74 I.3.5. Zakres prawa karania | str. 76 I.3.6. Cel karania | str. 84 I.4. Miejsce prawa karnego materialnego w systemie prawa, jego funkcje a funkcje winy w strukturze przestępstwa | str. 86 I.5. Wprowadzenie do problematyki winy w prawie karnym | str. 97 I.5.1. Teorie winy | str. 98 I.5.2. Stopień winy w ujęciu teorii psychologicznej | str. 98 I.5.3. Stopień winy w ujęciu teorii normatywnej - kompleksowej | str. 104 I.5.3.1. Elementy konstrukcyjne i założenia teoretyczne | str. 104 I.5.3.2. Stopniowalność winy i jej wyłączenie | str. 117 I.5.4. Stopień winy w ujęciu teorii normatywnej - czystej | str. 127 I.5.5. Relacyjne ujęcie winy a jej stopień | str. 159 I.5.6. Funkcjonalne ujęcie winy a jej stopień | str. 169 Rozdział II Wina a pozostałe przesłanki odpowiedzialności | str. 176 II.1. Struktura przestępstwa | str. 176 II.2. Czyn a wina | str. 178 II.3. Bezprawność a wina | str. 197 II.4. Karalność a wina | str. 215 II.5. Karygodność a wina | str. 237 II.6. Wina a osoba niebezpieczna | str. 254 Rozdział III Ustalenie stopnia winy | str. 278 III.1. Przedmiot oceny przy ustalaniu stopnia winy | str. 278 III.2. Sposób ustalania stopnia winy | str. 281 III.3. Kryteria oceny przy ustalaniu stopnia winy | str. 284 III.4. Perspektywa oceny przy ustalaniu przesłanek czynu, bezprawności i winy | str. 302 Rozdział IV Ustalenie stopnia winy a szczegółowe przesłanki jej przypisania | str. 306 IV.1. Wiek sprawcy | str. 306 IV.2. Błąd | str. 320 IV.2.1. Błąd co do znamion | str. 339 IV.2.2. Błąd co do prawa | str. 346 IV.2.2.1. Funkcja błędu co do prawa w strukturze typu czynu zabronionego | str. 346 IV.2.2.2. Usprawiedliwienie błędu co do prawa i błąd co do obowiązku posiadania wiadomości o prawie | str. 367 IV.2.2.3. Błąd co do reguł postępowania z dobrem | str. 376 IV.2.3. Błąd co do okoliczności wyłączającej bezprawność | str. 383 IV.2.4. Błąd co do okoliczności wyłączającej winę a błąd co do okoliczności wyłączającej karalność | str. 399 IV.3. Niepoczytalność i poczytalność ograniczona | str. 405 IV.3.1. Tak zwana zawiniona niepoczytalność | str. 424 IV.4. Okoliczności wyłączające albo umniejszające winę a okoliczności wyłączające albo umniejszające karalność albo społeczną szkodliwość czynu | str. 439 IV.4.1. Stan wyższej konieczności wyłączający winę | str. 439 IV.4.2. Przekroczenie granic obrony koniecznej i stanu wyższej konieczności | str. 461 IV.4.3. Rozkaz | str. 475 IV.5. Ustalenie stopnia winy przy jednoczesnym wystąpieniu kilku przesłanek wyłączenia winy | str. 476 IV.6. Ustalenie stopnia winy w przypadku przyczynienia się wielu osób do przestępstwa | str