Opis
Prawo karne procesowe przewiduje wiele instrumentów prawnych służących ochronie praw pokrzywdzonego w procesie karnym. Autorka, na podstawie szeroko zakrojonych badań empirycznych, stara się odpowiedzieć na pytanie: w jakim stopniu skuteczne są instrumenty przysługujące pokrzywdzonemu w postępowaniu przygotowawczym, czy skutecznie chronią one interesy poszkodowanego, czy polski proces karny jest zatem rzetelny, czy też niezbędna jest zmiana przepisów prawa lub tylko praktyki jego stosowania? Spis treściWykaz skrótów i opis zastosowanych metod statystycznych 9 Wstęp 13 Rozdział I. Pojęcie pokrzywdzonego 19 1. Charakter prawny definicji ustawowej pokrzywdzonego 19 2. Pokrzywdzony a ofiara przestępstwa 35 3. Ewolucja definicji pokrzywdzonego w polskim procesie karnym 39 4. Pozycja pokrzywdzonego w procesie karnym 41 4.1. Pokrzywdzony jako strona procesu karnego 42 4.2. Pokrzywdzony jako źródło dowodowe 48 Rozdział II. Udział pokrzywdzonego w czynnościach związanych ze, wszczęciem postępowania przygotowawczego 57 1. Zawiadomienie o przestępstwie i jego skutki prawne 58 2. Uprawnienie do złożenia wniosku o ściganie 68 2.1. Charakter prawny wniosku o ściganie 69 2.2. Cofnięcie wniosku o ściganie i jego skutki 75 3. Uczestnictwo pokrzywdzonego w czynnościach sprawdzających (art. 307 k.p.k.) 80 4. Udział pokrzywdzonego w dochodzeniu w niezbędnym zakresie (art. 308 k.p.k.) 84 5. Uprawnienia pokrzywdzonego do zaskarżenia postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego (art. 306 § l k.p.k.) 91 6. Zażalenie na "bezczynność" organu procesowego (art. 306 § 3 k.p.k.) 101 Rozdział III. Uprawnienia pokrzywdzonego związane z udziałem w czynnościach postępowania przygotowawczego 105 1. Prawo do składania wniosków o dokonanie czynności w toku postępowania przygotowawczego (art. 315 k.p.k.) 112 2. Udział pokrzywdzonego w czynnościach niepowtarzalnych (art. 316 k.p.k.) 118 2.1. Pojęcie i istota czynności niepowtarzalnych 118 2.2. Prawo pokrzywdzonego do udziału w czynnościach niepowtarzalnych 120 2.3. Prawo żądania przesłuchania świadka przez sąd w przypadku niebezpieczeństwa niemożności przesłuchania świadka na rozprawie (art. 316 § 3 k.p.k.) 125 3. Udział pokrzywdzonego w innych niż niepowtarzalne czynnościach postępowania przygotowawczego (art. 317 i 318 k.p.k.) 126 4. Zakres udziału pokrzywdzonego w czynnościach dokonywanych w ramach dochodzenia prowadzonego w trybie art. 325h k.p.k. 129 5. Prawo do przeglądania akt oraz sporządzania odpisów protokołów czynności i dokumentów (art. 156 § 5 k.p.k. i art. 157 § 3 k.p.k.) 132 6. Wniosek pokrzywdzonego o przeprowadzenie mediacji (art. 23a § 1 k.p.k.) 137 7. Prawo do zaskarżania decyzji procesowych wydawanych w czasie trwania postępowania przygotowawczego 143 Rozdział IV. Uprawnienia pokrzywdzonego związane z dochodzeniem roszczeń cywilnoprawnych w procesie karnym 147 1. Prawo do złożenia powództwa cywilnego (art. 62 k.p.k.) 149 2. Prawo do żądania zabezpieczenia roszczeń majątkowych (art. 69 § 2 i 3 k.p.k.) 154 3. Prawo do złożenia wniosku o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody tytułem środka karnego (art. 46 k.k.) 157 Rozdział V. Uprawnienia pokrzywdzonego związane z zakończeniem postępowania przygotowawczego 163 1. Prawo do żądania uzupełnienia postępowania przygotowawczego (art. 321 § 5 k.p.k.) 164 2. Uprawnienie do zaskarżania decyzji kończących postępowanie przygotowawcze 169 2.1. Zażalenie na postanowienie o umorzeniu śledztwa lub dochodzenia (art. 306 § I k.p.k.) 169 2.2. Zażalenie na postanowienie o zawieszeniu postępowania przygotowawczego (art. 22 § 2 k.p.k.) 177 3. Prawo do zaskarżania decyzji w przedmiocie dowodów rzeczowych (art. 323 § 2 k.p.k.) 186 4. Prawo do złożenia subsydiarnego aktu oskarżenia (art. 55 § 1 i 330 § 2 k.p.k.) 191 5. Prawo żądania przekazania powództwa cywilnego sądowi cywilnemu (art. 69 § 4 k.p.k.) 200 6. Prawo do informacji o przesłaniu aktu oskarżenia do sądu (art. 334 § 2 k.p.k.) 202 Rozdział VI. Realizacja uprawnień pokrzywdzonego w postępowaniu przygotowawczym w świetle badań empirycznych 205 1. Cel, przedmiot i zakres badań 205 1.1. Pokrzywdzeni 211 1.1. l. Wiek i płeć pokrzywdzonych 211 1.1.2. Miejsce zamieszkania pokrzywdzonych 220 1.1.3. Wykształcenie pokrzywdzonych 220 1.1.4. Reprezentacja pokrzywdzonych małoletnich lub zmarłych 221 2. Formy aktywności pokrzywdzonego w postępowaniu przygotowawczym 223 2.1. Inicjowanie postępowania przygotowawczego 223 2.2. Udział pokrzywdzonego w postępowaniu sprawdzającym 225 2.3. Udział pokrzywdzonego w dochodzeniu w niezbędnym zakresie 228 2.4. Zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego 231 2.5. Zażalenie na postanowienie o umorzeniu śledztwa lub dochodzenia 232 2.6. Zażalenie na bezczynność organu procesowego 233 2.7. Wnioski o dokonanie czynności postępowania przygotowawczego 235 2.8. Wnioski o przeglądanie akt oraz sporządzanie odpisów protokołów czynności i dokumentów 237 2.9. Zażalenie na postanowienia wydawane w toku postępowania przygotowawc