Opis
Postępowanie międzyinstancyjne w postępowaniu sądowoadministracyjnym obejmuje swym zakresem zespół czynności podejmowanych w nich tak przez skarżących jak i sądy pierwszej instancji. W szczególności wyposażenie tych ostatnich w kompetencje samokontrole, zarówno w postępowaniu kasacyjnym jak i zażaleniowym, oznaczało dla ustawodawcy konieczność zbalansowania potrzeby ochrony interesu jednostki w szybszym zakończeniu postępowania a z drugiej strony ochronę obiektywnego porządku prawnego, wyrażającego się w tym przypadku w nienaruszeniu konstytucyjnej zasady dwuinstancyjności postępowania. Monografia opiera się na założeniu, że postępowanie międzyinstancyjne w postępowaniu sądowoadministracyjnym, stanowiąc pierwszy etap postępowania odwoławczego, ma miejsce w przypadku modelu środków odwoławczych posiadających przymiot dewolutywności. Ze względu na centralne miejsce skargi kasacyjnej wśród środków odwoławczych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, to jej poświęcono najwięcej uwagi. Rozważania zostały dopełnione także postępowaniem zażaleniowym z uwzględnieniem jego odrębności w stosunku do postępowania kasacyjnego. Poza zakresem rozważań pozostały środki zaskarżenia o niedewolutywnym charakterze. Rozważania w zakresie międzyinstancyjnego postępowania w procedurze sądowoadministracyjnej osadzone w polskiej regulacji zostały wzbogacone o analizę komparatystyczną w wybranych państw europejskich ( Republika Federalna Niemiec, Austria, Republika Czech, Republika Słowacka). Adresatem monografii są sędziowie sądów administracyjnych, prawnicy - praktycy oraz przedstawiciele doktryny i studenci. Spis treściSpis treści Wstęp / 9 Rozdział pierwszy Instancja i instancyjność postępowania sądowoadministracyjnego w doktrynie prawa i judykaturze / 15 1. Pojęcie instancji w prawie / 15 2. Instancja w znaczeniu funkcjonalnym / 20 3. Instancja pionowa i pozioma / 23 4. Pojęcie instancyjności / 26 5. Rodzaje instancyjności / 32 5.1. Instancyjność pionowa / 32 5.1.1. Dewolutywność jako cecha instancyjności pionowej / 33 5.1.2. Dwuinstancyjność postępowania / 35 5.2. Instancyjność pozioma / 42 6. Kształtowanie się instancyjności postępowania sądowoadministracyjnego w Polsce / 48 6.1. Rozwój sądownictwa administracyjnego do 1980 r. / 50 6.2. Od jednoinstancyjności do dwuinstancyjności postępowania sądowoadministracyjnego (okres 1980–2002) / 69 6.3. Dwuinstancyjność postępowania sądowoadministracyjnego od 2004 r. / 81 7. Funkcje instancyjności / 92 8. Prawo do sądu a dwuinstancyjność postępowania sądowoadministracyjnego / 103 9. Wpływ instancyjności na czas trwania postępowania sądowoadministracyjnego / 117 Rozdział drugi System środków odwoławczych w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 123 1. Prawo do zaskarżania / 123 2. Pojęcie środka zaskarżenia i środka odwoławczego oraz ich klasyfikacje / 136 3. Charakter prawny środków odwoławczych w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 144 3.1. Skarga kasacyjna / 144 3.2. Zażalenie / 147 4. Modele kontroli instancyjnej w postępowaniach sądowych / 151 4.1. Model apelacyjny / 152 4.2. Model kasacyjny / 153 4.3. Model rewizyjny / 155 4.4. Model kontroli instancyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 157 Rozdział trzeci Międzyinstancyjność w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 159 1. Miejsce postępowania międzyinstancyjnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 159 2. Zakres temporalny postępowania międzyinstancyjnego / 162 3. Czynności sądu I instancji w postępowaniu międzyinstancyjnym / 168 4. Definicja postępowania międzyinstancyjnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 171 5. Badanie dopuszczalności środka odwoławczego w międzyinstancyjnym postępowaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 173 5.1. Wniesienie środka odwoławczego / 173 5.2. Badanie dopuszczalności środka odwoławczego przez wojewódzki sąd administracyjny / 175 5.2.1. Istnienie przedmiotu zaskarżenia / 178 5.2.2. Zaskarżalność z mocy ustawy / 182 5.2.3. Legitymacja do wniesienia środka / 196 5.2.4. Interes (gravamen) w zaskarżeniu / 201 5.2.5. Termin wniesienia środka / 207 5.2.6. Badanie warunków formalnych środka odwoławczego / 216 5.2.6.1. Wymagania środka odwoławczego właściwe dla zwykłego pisma procesowego / 217 5.2.6.2. Badanie warunków konstrukcyjnych skargi kasacyjnej / 223 5.2.6.3. Przymus adwokacko-radcowski / 245 5.2.6.4. Wymagania fiskalne / 252 5.3. Postępowania naprawcze / 255 5.4. Odrzucenie środka odwoławczego / 257 6. Kompetencje autokontrolne wojewódzkiego sądu administracyjnego w postępowaniu międzyinstancyjnym w postępowaniu sądowoadministracyjnym / 260 6.1. Istota autokontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego / 260 6.2. Obowiązek autoremedury sądu I instancji / 263 6.3. Aspekt czasowy kompetencji autokontrolnych / 265 6.4. Przesłanki autokontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego / 266 6.4.1. Oczywiście usprawiedliwione podstawy skargi kasacyjnej i oczywiście uzasadnione zażalenie / 268 6.4.2. Nieważność postępowania jako podstawa uprawnień autokontrolnych / 270 6.5. Skład orzekają