Opis
Państwa członkowskie, w tym Polska, od 16 listopada 2015 r. są zobowiązane do stosowania przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE ustanawiającej normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw. Mimo to polskie regulacje prawne nie spełniają jej wszystkich wymogów. Komentarz do przepisów tego aktu jest wskazówką, jak je zmienić, aby tę zgodność osiągnąć. Unormowanie uprawnień i umożliwienie ofiarom przestępstw korzystania z nich w praktyce – co wielokrotnie podkreślano w dyrektywie – służy łagodzeniu bezpośrednich skutków przestępstwa, a przede wszystkim przeciwdziałaniu dalszym, pośrednim jego następstwom, które są efektem niewłaściwego traktowania ofiar i lekceważenia ich potrzeb (wiktymizacja wtórna), oraz zapobieganiu aktom zastraszania i zemsty ze strony sprawców i ich otoczenia społecznego, mających często postać zachowań przestępczych. Drugie wydanie publikacji uwzględnia zmiany wprowadzone m.in. ustawami: • z 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw, która określa szczególne środki ochrony przeciwdziałające zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i szczególne środki ochrony małoletnich; • z 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw wprowadzającą zapisy mające chronić przed wtórną wiktymizacją pokrzywdzonych i zapobiegać jej. Publikacja będzie przydatna dla prawników praktyków (adwokatów, sędziów, prokuratorów), funkcjonariuszy Policji, kuratorów, pracowników administracji samorządowej, organizacji pozarządowych oraz przedstawicieli nauki zajmujących się sprawami ofiar przestępstw. Spis treściWykaz skrótów Zagadnienia wstępne Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE z 25.10.2012 r. ustanawiająca normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw oraz zastępująca decyzję ramową Rady 2001/220/WSiSW (Dz.Urz. UE L 315 z 14.11.2012, s. 57) Preambuła . Rozdział 1. Przepisy ogólne Uwagi wstępne Artykuł 1. Cele Artykuł 2. Definicje Rozdział 2. Udzielanie informacji i wsparcia Uwagi wstępne Artykuł 3. Prawo do rozumienia i bycia rozumianym Artykuł 4. Prawo do otrzymywania informacji od momentu pierwszego kontaktu z właściwym organem Artykuł 5. Prawa ofiar w chwili składania zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa Artykuł 6. Prawo do otrzymania informacji o sprawie Artykuł 7. Prawo do tłumaczenia ustnego i pisemnego Artykuł 8. Prawo do korzystania z usług służb udzielających wsparcia ofiarom Artykuł 9. Wsparcie ze strony służb udzielających wsparcia ofiarom Rozdział 3. Udział w postępowaniu karnym Uwagi wstępne Artykuł 10. Prawo do bycia wysłuchanym Artykuł 11. Prawa w przypadku decyzji o odmowie ścigania Artykuł 12. Prawo do gwarancji w ramach usług w zakresie sprawiedliwości naprawczej Artykuł 13. Prawo do pomocy prawnej Artykuł 14. Prawo do zwrotu kosztów Artykuł 15. Prawo do zwrotu mienia Artykuł 16. Prawo do decyzji w sprawie odszkodowania od sprawcy w toku postępowania karnego Artykuł 17. Prawa ofiar mających miejsce zamieszkania w innym państwie członkowskim Rozdział 4. Ochrona ofiar oraz uznanie ofiar o szczególnych potrzebach w zakresie ochrony Uwagi wstępne Artykuł 18. Prawo do ochrony Artykuł 19. Prawo ofiary do unikania kontaktu ze sprawcą Artykuł 20. Prawo do ochrony ofiar w trakcie postępowania przygotowawczego Artykuł 21. Prawo do ochrony prywatności Artykuł 22. Indywidualna ocena służąca ustaleniu szczególnych potrzeb ofiar w zakresie ochrony Artykuł 23. Prawo do ochrony ofiar o szczególnych potrzebach w zakresie ochrony podczas postępowania karnego Artykuł 24. Prawo do ochrony dzieci będących ofiarami podczas postępowania karnego Rozdział 5. Przepisy różne Uwagi wstępne Artykuł 25. Szkolenie specjalistów Artykuł 26. Współpraca i koordynacja usług Rozdział 6. Przepisy końcowe Uwagi wstępne Artykuł 27. Transpozycja Artykuł 28. Dostarczanie danych i statystyk Artykuł 29. Sprawozdanie Artykuł 30. Zastąpienie decyzji ramowej 2001/220/WSiSW Artykuł 31. Wejście w życie Artykuł 32. Adresaci Literatura O Autorach