Opis
Podstawowym zagadnieniem przedstawionym w opracowaniu jest wpływ norm nadrzędnych nad regulacją ustawową na proces wykładni i stosowania materialnego prawa administracyjnego. W książce podjęto problematykę proporcjonalności i granic ingerencji administracyjnoprawnej w sferę praw i wolności obywatelskich. Do tej pory te zagadnienia sporadycznie stanowiły przedmiot zainteresowania administratywistów, będąc domeną nauki prawa konstytucyjnego. Relacje pomiędzy dwiema sferami ingerencji administracyjnoprawnej, tj. reglamentacją i policją, sposób oddziaływania obu sfer w świetle standardów konstytucyjnych stanowią główny przedmiot rozważań. Istotna część publikacji poświęcona jest przedstawieniu instytucji policji i reglamentacji jako czynników kształtujących prawa i wolności w odniesieniu do konstytucyjnych kryteriów ich ograniczenia. Ze względu na specyfikę przedmiotu przybliżono prawne konstrukcje dotyczące źródeł norm, które kształtują prawa i wolności, stosowane w prawie polskim, międzynarodowym i w prawie Unii Europejskiej. Na tych podstawach systemowych została oparta analiza rozwiązań regulacji administracyjnoprawnej. W pracy przedstawiono również konstytucyjne gwarancje realizacji praw i wolności, które ustrojodawca przewidział dla ich ochrony. Adresaci: Publikacja zainteresuje przede wszystkim pracowników administracji, a także przedstawicieli nauki oraz prawników praktyków: sędziów, adwokatów, radców prawnych i prokuratorów. Spis treściWykaz skrótów | str. 9 Wstęp | str. 13 Rozdział I Konstytucyjne podstawy administracyjnoprawnej regulacji praw i wolności | str. 21 1. Systemowe znaczenie regulacji konstytucyjnej | str. 21 2. Usytuowanie podstaw regulacji w ustawie zasadniczej | str. 45 2.1. Ustawa | str. 51 2.2. Wybrane akty podustawowe | str. 57 3. Wybrane zagadnienia relacji pomiędzy konstrukcjami konstytucyjnymi i administracyjnoprawnymi w obszarze badawczym | str. 62 3.1. Pojęcie praw i wolności | str. 62 3.2. Publiczne prawo podmiotowe | str. 70 3.3. Zasady Konstytucji | str. 77 3.4. Bezpośrednie stosowanie Konstytucji | str. 81 4. Uwagi końcowe | str. 85 Rozdział II Prawnomiędzynarodowe podstawy administracyjnoprawnej regulacji praw i wolności | str. 88 1. Uwagi wprowadzające | str. 88 2. Metody wprowadzania prawa międzynarodowego do porządku prawa krajowego | str. 89 3. Miejsce prawa międzynarodowego w porządku prawnym do wejścia w życie obowiązującej Konstytucji | str. 95 4. Prawo międzynarodowe w Konstytucji z 1997 r. | str. 105 5. Zagadnienie norm samowykonalnych | str. 111 6. Horyzontalne stosowanie prawa międzynarodowego | str. 114 7. Uwagi końcowe | str. 118 Rozdział III Czynniki wpływu prawa Unii Europejskiej | str. 121 1. Uwagi wprowadzające | str. 121 2. Ochrona praw jednostki w prawie Unii Europejskiej | str. 124 3. Uwagi końcowe | str. 132 Rozdział IV Charakterystyka administracyjnoprawnych unormowań praw i wolności | str. 136 1. Uwagi wprowadzające | str. 136 2. Określenie przedmiotu badań | str. 139 3. Cechy podstawowe regulacji | str. 149 4. Charakterystyka oddziaływania norm | str. 153 5. Uwagi końcowe | str. 161 Rozdział V Oddziaływanie reglamentacyjne i policyjne | str. 163 1. Uwagi wprowadzające | str. 163 2. Reglamentacja administracyjna - charakter instytucji | str. 169 3. Policja administracyjna - charakter instytucji | str. 175 4. Wartości uzasadniające ingerencję policyjną | str. 183 4.1. Bezpieczeństwo państwa | str. 187 4.2. Porządek publiczny | str. 193 4.3. Ochrona środowiska | str. 198 4.4. Ochrona zdrowia | str. 200 4.5. Moralność publiczna | str. 203 4.6. Wolności i prawa innych osób | str. 206 5. Czynniki ograniczające ingerencję policyjną | str. 210 6. Zasada proporcjonalności | str. 212 6.1. Kryterium przydatności | str. 212 6.2. Nakaz konieczności | str. 213 6.3. Nakaz proporcjonalności | str. 214 7. Zakaz naruszania istoty praw i wolności | str. 216 8. Uwagi końcowe | str. 219 Rozdział VI Wybrane czynniki kształtujące regulację praw i wolności | str. 223 1. Problem istoty i zakresu regulacji | str. 223 2. Czynniki kształtujące strukturę regulacji prawnej | str. 227 3. Regulacja administracyjnoprawna - konstrukcje | str. 230 3.1. Formy prawne działania w procesie dopuszczenia i oddziaływania policyjnego | str. 230 3.2. Stopień pokrycia normami ustawowymi obszaru przekazanego do unormowania regulacją administracyjnoprawną w relacji do podstaw konstytucyjnych | str. 234 3.3. Niezbędność stosowania regulacji ustawowej | str. 235 4. Współmierność obszaru regulacji dopuszczającej do przewidzianych środków policyjnych | str. 243 5. Problem wykładni | str. 246 5.1. Cechy wykładni prawa międzynarodowego | str. 247 5.2. Cechy wykładni prawa Unii Europejskiej | str. 250 6. Uwagi końcowe | str. 255 Rozdział VII Środki ochrony wolności i praw | str. 258 1. Uwagi wprowadzające | str. 258 2. Odpowiedzialność za szkody wyrządzone działaniem władz publicznych | str. 261 3. Gwarancja dostępu do sądu | str. 273 4. Prawo do zaskarżania orzeczeń | str. 283 5. Instytucja skargi kons