Gospodarowanie czasem pracy jako stymulator aktywności zawodowej osób

Opis

Książka jest pierwszą pozycją na polskim rynku poruszającą zagadnienia dotyczące organizacji czasu pracy pracowników będących w końcowych fazach kariery zawodowej. Procesy demograficzne zachodzące obecnie w Polsce oraz innych krajach wysoko rozwiniętych wyrażają się m.in. bardzo niskim poziomem urodzeń oraz wydłużaniem się przeciętnego trwania życia ludności. Ukształtowana w wyniku tych procesów struktura populacji znajduje odzwierciedlenie na rynku pracy. Coraz wyraźniej widoczna jest tendencja wyrażająca się w zmniejszaniu się i starzeniu zasobów pracy. W niedługiej perspektywie zmniejszająca się liczba osób młodych wchodzących na rynek pracy doprowadzić może do niedoboru pracowników. Ów niedobór może zostać zrekompensowany m.in. poprzez wzrost aktywności zawodowej osób w starszych grupach wieku (50+), której poziom w Polsce jest jednym z niższych w UE. Jednym z rozwiązań mogących korzystnie wpływać na wzrost aktywności zawodowej osób starszych jest elastyczna i zindywidualizowana organizacja czasu pracy dostosowana do możliwości i potrzeb starszych pracowników. Zagadnieniom organizacji czasu pracy przyjaznej starszym pracownikom poświęcona jest niniejsza książka. Spis treściWstęp 7 Rozdział I Współczesne uwarunkowania demograficzne 13 1. Teoretyczne aspekty starzenia się społeczeństw 13 1.1. Wczesne teorie ludnościowe 14 1.2. Pierwsze przejście demograficzne 16 1.3. Drugie przejście demograficzne 21 2. Relatywizacja pojęcia starości 24 2.1. Skala jednostkowa starości 24 2.2. Skala społeczna starości 27 3. Demograficzne tło współczesnych procesów na rynku pracy oraz możliwe dalsze scenariusze rozwoju 32 4. Konsekwencje procesu starzenia się ludności 44 Rozdział II Rynek pracy w dobie starzejącego się społeczeństwa 51 1. Multigeneracyjność rynku pracy 51 2. Siwiejący rynek pracy 60 3. Determinanty aktywności zawodowej osób starszych 67 4. Aktywne starzenie jako koncepcja wspierająca dłuższą aktywność zawodową ludności 70 5. Kształtowanie warunków dłuższej aktywności zawodowej poprzez zarządzanie wiekiem 79 Rozdział III Aktywizacja starszych pracowników poprzez kształtowanie czasu pracy 91 1. Czas jako kategoria ekonomiczna 91 2. Determinanty gospodarowania czasem pracy starszych pracowników 99 3. Gospodarowanie czasem pracy a wiek pracowników 104 4. Granice wieku produkcyjnego jako wyznacznik całożyciowego czasu pracy 110 5. Modele przechodzenia na emeryturę jako instrument gospodarowania całożyciowym czasem pracy 121 Rozdział IV Gospodarowanie czasem pracy w okresach późnej kariery i wycofywania się z rynku pracy w Polsce 125 1. Dobór i charakter próby, narzędzie pomiaru oraz zastosowane metody statystyczne 125 2. Elastyczne i zindywidualizowane gospodarowanie czasem pracy starszych pracowników 129 3. Instrumenty gospodarowania czasem pracy 133 4. Czas pracy jako determinanta kontynuowania aktywności zawodowej 137 5. Elastyczny czas pracy jako rozwiązanie wspierające indywidualne decyzje dotyczące kontynuowania aktywności zawodowej 141 6. Modele schodzenia z rynku pracy 144 7. Podsumowanie badań 148 Zakończenie 151 Załączniki 157 Bibliografia 165 Spis rysunków 189 Spis tabel 191 Spis wykresów 193