Opis
Historia upowszechniania kultury w Polsce Zmiany w postrzeganiu, traktowaniu, dystrybucji, udostępnianiu i praktykowaniu kultury Koncepcje, formy i idee uczestnictwa w kulturze Instytucje upowszechniania kultury Znaczenie animacji kultury i rola animatorów w społeczeństwie Wzory aktywności kulturalnej Polaków Podręcznik przeznaczony dla: - studentów pedagogiki, kulturoznawstwa, antropologii kultury, socjologii - nauczycieli akademickich, pracowników naukowych zajmujących się rozwojem kultury w Polsce - pracowników instytucji związanych z upowszechnianiem kultury, działalnością z zakresu animacji społeczno-kulturalnej - wszystkich zainteresowanych kulturą w Polsce Józef Kargul – profesor zwyczajny, kierownik Zakładu Pedagogiki Społecznej i Poradoznawstwa w Dolnośląskiej Szkole Wyższej, członek Senatu DSW. Członek rady redakcyjnej „Edukacji Dorosłych” oraz zespołu redakcyjnego „Biblioteki Edukacji Dorosłych”. Autor wielu prac z zakresu andragogiki, pedagogiki społecznej, problematyki kultury i jej upowszechniania, w tym książki Od upowszechniania kultury do animacji kulturalnej. Spis treściPrzedmowa 9 Wstęp 11 CZĘŚĆ I Wspólnota i kolektywizm – upowszechnianie i reglamentacja kultury 17 Rozdział 1 Praktyki upowszechniania kultury feudalnej 19 1.1 Upowszechnianie(?) kultury staropolskiej 19 1.2 Instytucje i formy upowszechniania kultury w Polsce w okresie odrodzenia i baroku 22 1.3 „Nowe” w upowszechnianiu kultury w oświeceniu 32 Rozdział 2 Upowszechnianie kultury po rewolucji przemysłowej 39 2.1 Życie kulturalne w epoce romantyzmu 39 2.2 Różnicowanie się idei upowszechniania kultury 49 2.3 Spełnianie idei upowszechniania – nowe instytucje kultury 58 Rozdział 3 Koncepcje upowszechniania kultury w okresie międzywojennym 71 3.1 Koncepcja agrarystów 72 3.2 Koncepcja narodowej demokracji 73 3.3 Koncepcja partii lewicowych 74 3.4 Koncepcje katolickie 77 Rozdział 4 Instytucje upowszechniania oświaty i kultury w okresie międzywojennym 80 4.1 Świetlice środowiskowe i społeczne 80 4.2 Uniwersytety ludowe, kluby młodzieżowe, domy kultury, domy społeczne 84 4.3 Pracownicy oświatowi 88 4.4 Amatorskie zespoły artystyczne 91 Rozdział 5 Kolektywizm naczelną ideą upowszechniania kultury w PRL 96 5.1 Agitacja i propaganda jako formuła upowszechniania kultury w latach 1948–1955 96 5.2 Spory o koncepcje upowszechniania kultury w PRL 99 Rozdział 6 Instytucje upowszechniania kultury w PRL 105 6.1 Domy kultury 105 6.2 Kluby 118 6.3 Świetlice systemu upowszechniania kultury 122 6.4 Pracownik kulturalno-oświatowy 127 Rozdział 7 Koncepcje ruchu amatorskiego w kolektywistyczno-modernistycznym modelu upowszechniania kultury 134 7.1 Koncepcja artystyczno-zadaniowa 135 7.2 Założenia koncepcji pedagogicznej – receptywno-ekspresywnej 136 7.3 Koncepcja spontaniczno-ekspresywna 137 7.4 Koncepcja naśladowcza 138 Rozdział 8 Wzory uczestnictwa w kulturze PRL 141 8.1 Edukacyjny wzór uczestnictwa propagowanym modelem zachowań kulturalnych 143 8.2 Konformistyczno-snobistyczny wzór wobec formalistyczno-akcyjnej strategii upowszechniania kultury w latach siedemdziesiątych 143 8.3 Wzór ludyczno-spontaniczny 145 8.4 Rytualno-konfesyjny wzór aktywności kulturalnej 147 8.5 Kontemplacyjno-eskapistyczny wzór uczestnictwa w kulturze – sprzeczności społeczno-kulturowe 149 CZĘŚĆ II Między kolektywizmem a indywidualizmem, czyli o animacji kulturalnej 153 Rozdział 9 Koncepcja animacji kultury 155 9.1 Animacja – rozumienie pojęcia 155 9.2 Animacja wyrazem kontestacji opresyjnego systemu społecznego 158 9.3 Animacja jako strategia udziału w życiu społeczno-kulturalnym 161 9.4 Spór: edukacja kulturalna czy animacja kulturalna? 168 Rozdział 10 Wokół animatora 175 10.1 Animator a pracownik kulturalno-oświatowy 175 10.2 Autorytet i dylematy animatora kultury 181 10.3 Animator kultury „gałganiarzem na ludzkim śmietnisku” 187 Rozdział 11 Rozczarowanie animacją kulturalną 196 CZĘŚĆ III Supermarket kultury w dobie dominującej idei komercjalizmu i indywidualizmu 203 Rozdział 12 Idea liberalizmu u podłoża „supermarketu kultury” 205 Rozdział 13 Idee (koncepcje) edukacji kulturalnej (Sylwia Słowińska) 219 13.1 Tradycyjne podejście do edukacji kulturalnej 219 13.2 Nietradycyjne ujęcie edukacji kulturalnej 232 Rozdział 14 Antropologiczno-kulturoznawcza idea (koncepcja) animacji kulturalnej 242 14.1 Geneza – „korzenie” 242 14.2 Teoretyczne założenia 246 14.3 Wizja animatora 249 Rozdział 15 Pedagogika kultury 255 15.1 Klasyczna pedagogika kultury 255 15.2 Zabiegi o „restytucję” pedagogiki kultury 259 15.3 Pedagogika kultury dziś 262 Rozdział 16 Domy kultury – tradycja i nowoczesność? 271 16.1 Edukacyjno-ekspresyjna placówka upowszechniania kultury 273 16.2 Dom kultury ośrodkiem rozrywki i zabawy – ludyczny model instytucji 279 16.3 Lokalny supermarket kultury 281 Rozdział 17 Ośrodek kultury „do wynajęcia” – impresariat 287 17.1 Orientacja „prorynkowa” domów kultury 287 17.2 Impresariat 288 Rozdział 18 Instytucjonalne oferty aktywności kulturalnej „dla wyklucz(a)onych” 294 18.1 Re