Opis
Proponowana tutaj praca monograficzna dotyczy aktów artystycznych literatury polskiej, w swej wielowymiarowości i wieloideowości pełnych treści wiążących się z duchowością i postduchowością. Z jednej strony obserwujemy więc twórczość autorek i autorów, którzy zdają się wierzyć w dawny model literatury, z jej tradycyjnymi formami wyrazu liryki religijnej czy prozy moralistycznej. Twórcy owi stale nawiązują do chrześcijaństwa i tradycyjnych modeli duchowości i wartości. Mimo historycznych czy kulturowych kataklizmów wciąż odkrywają odnowienie w Księdze lub Absolucie. Z drugiej strony jednak dynamicznie rozwija się twórczość luźno połączona bądź zupełnie niezwiązana z typowymi dla tradycji europejskiej reprezentacjami sacrum, za to istniejąca w relacji z postsekularnymi oraz prywatnymi manifestacjami życia duchowego. Postsekularyzm może więc szukać Sensu w kulturach Orientu, uniwersalizmie filozofii czy w przebóstwionym humanizmie. Warto się obu tym tendencjom przyjrzeć bliżej w tradycji literatury polskiej, by zauważyć zjawiska nie tylko najnowsze, ale również zapowiadające sacrum sekularne już w poprzednich epokach literackich (Ze Wstępu). Spis treściDaniel Kalinowski Na otwarcie 7 Narodziny zjawiska Marta Dziedzicka Pierwsze dziady odbyły się w Rucie. To lubię wobec Dziadów Adama Mickiewicza 17 Agnieszka Bednarek Gość w dom… O postsekularnych intuicjach Adama Mickiewicza 33 Obszary sacrum Mateusz Sienkiewicz Żydowskość zeświecczona. O religii i kulturze w twórczości Wilhelma Feldmana 57 Justyna Borkowska Społeczna funkcja uczuć metafizycznych w koncepcjach Stanisława Ignacego Witkiewicza 79 Zuzanna Szwedek-Kwiecińska Przestrzeń zsekularyzowana w Sobótce Lecha Bądkowskiego 95 Kryzys postmodernizmu Sylwia Grzeszna „Źródło przebija spod ziemi”. Wencla opowieść o sacrum 113 Tomasz Tomasik „Milcz / jak grób, jak Bóg, jak bruk”. Tadeusz Dąbrowski, czyli poeta w wieku sekularyzacji 145 Daniel Kalinowski O smutku płci i kałuży piwa. Ewa Sonnenberg i Bogusław Duch na ścieżkach sacrum 167 Sacrofanum Janusz Bohdziewicz Niedowidzenie – o pewności niemożliwej i czytaniu znaków na podstawie Wszystkich Świętych. Zabłudowskiego cudu Teatru Wierszalin i Cudownej Piotra Nesterowicza 189 Maja Możańska Armia Boga. Tomasz Budzyński i rockowy styl ewangelizacji 211 Jacek Sieradzan Sacrofanum futbolu 225 Język postsekularyzmu Michał Wróblewski Jaźń – perspektywy psychologiczna i ezoteryczna 241 Indeks 261 Bibliografia 271