Opis
Pierwsza na polskim rynku wydawniczym monografia przedstawiająca w ujęciu wielodyscyplinarnym aktualny stan wiedzy na patologii gruczołu nadnerczowego oraz metod diagnostycznych i terapeutycznych aktualnie stosowanych w chorobach nadnerczy. W książce - przygotowanej przez zespół uznanych krajowych autorytetów w tej dziedzinie - omówiono m.in. anatomię i fizjologię nadnerczy, metody diagnostyczne, w tym najnowsze badania obrazowe, leczenie Publikacja jest adresowana do endokrynologów i chirurgów zajmujących się chorobami nadnerczy. Farmakologiczne i chirurgiczne, wraz z zastosowaniem chirurgii laparoskopowej. Spis treści1. Wprowadzenie – chirurgia nadnerczy wczoraj, dziś i jutro – Tadeusz Tołłoczko 1 1.1. Wstęp 1 1.2. Przełomowe osiągnięcia wiedzy o nadnerczach 1 1.3. Przez myśl, trud i wątpliwości do sukcesów i porażek 3 1.4. Postęp 4 1.5. Postęp technologiczny 5 1.5.1. Adrenalektomia laparoskopowa klasyczna i wspomagana operacyjnym robotem 5 1.5.2. Jakość i bezpieczeństwo 6 1.5.3. Wady 6 1.6. Wpływ technologii na wskazania operacyjne 7 1.7. Postęp w zakresie medycyny klinicznej 7 1.7.1. Częściowa adrenalektomia 7 1.7.2. Genetyka 7 1.7.3. Markery nowotworowe 8 1.7.4. Markery angiogenezy 8 1.7.5. Diagnostyka obrazowa 8 1.7.6. Diagnostyka I obrazowanie molekularne. Genomika funkcjonalna 8 1.7.7. Badania biochemiczne 9 1.8. Wizja przyszłości 9 2. Anatomia chirurgiczna nadnerczy – Sławomir Nazarewski 11 3. Funkcja i budowa nadnerczy – Lucyna Papierska 16 3.1. Rozwój embrionalny i starzenie się nadnerczy 16 3.2. Fizjologia wydzielania nadnerczowego 17 3.3. Hormony kory nadnerczy 17 3.3.1. Efekty działania hormonów kory nadnerczy 19 3.4. Hormony rdzenia nadnerczy 22 3.5. Patofizjologiczne uwarunkowania chorób nadnerczy 23 4. Podstawowe badania biochemiczne i ich interpretacja w chorobach nadnerczy – Urszula Ambroziak, Tomasz Bednarczuk 25 4.1. Wstęp 25 4.2. Diagnostyka zaburzeń czynności kory nadnerczy 26 4.2.1. Całkowite stężenie kortyzolu w surowicy 26 4.2.2. Stężenie kortyzolu w ślinie 27 4.2.3. Stężenie wolnego kortyzolu w moczu 28 4.2.4. Stężenie ACTH 30 4.2.5. Stężenie aldosteronu 31 4.2.6. Ocena aktywności reninowej osocza (ARO) i bezpośredni pomiar stężenia reniny (DRC) 32 4.2.7. Stężenie androgenów nadnerczowych 33 4.2.8. Stężenie 17?-hydroksyprogesteronu (17-OHP) 35 4.2.9. Testy dynamiczne wykorzystywane w diagnostyce zaburzeń czynności kory nadnerczy 36 4.3. Diagnostyka zaburzeń czynności rdzenia nadnerczy 49 4.3.1. Stężenie metoksykatecholamin/amin katecholowych w moczu 49 4.3.2. Stężenie metoksykatecholamin/amin katecholowych w osoczu 50 4.4. Podsumowanie 51 5. Leczenie hormonami i pochodnymi hormonów – Lucyna Papierska 53 5.1. Kortykotropina i kortykosteroidy 53 5.1.1. Kortykotropina 53 5.1.2. Kortykosteroidy 54 5.2. Leki adrenostatyczne 59 5.3. Leki blokujące układ renina–angiotensyna–aldosteron 60 6. Współczesne metody obrazowe w diagnostyce guzów nadnerczy – Andrzej Cieszanowski 63 6.1. Wstęp 63 6.2. Anatomia radiologiczna nadnerczy 63 6.3. Metody obrazowania nadnerczy 65 6.3.1. Tomografia komputerowa 65 6.3.2. Rezonans magnetyczny 68 6.3.3. Ultrasonografia 69 6.3.4. Pozytonowa tomografia emisyjna (PET, PET-CT) 71 6.4. Scyntygrafia 72 6.5. Pozostałe metody diagnostyczne 73 6.5.1. Biopsja pod kontrolą USG lub CT 73 6.5.2. Cewnikowanie żył nadnerczowych 73 6.6. Zmiany w nadnerczach w badaniach obrazowych 73 6.6.1. Gruczolak kory nadnerczy 73 6.6.2. Przerzuty 76 6.6.3. Rak kory nadnerczy 78 6.6.4. Guz chromochłonny (pheochromocytoma) 80 6.6.5. Przerost kory nadnerczy 83 6.6.6. Rzadkie zmiany w nadnerczach 84 6.7. Podsumowanie 87 7. Choroby kory nadnerczy 90 7.1. Diagnostyka i leczenie pierwotnego hiperaldosteronizmu – Andrzej Januszewicz, Aleksander Prejbisz 90 7.1.1. Definicja i częstość występowania 90 7.1.2. Postacie 92 7.1.3. Obraz kliniczny 94 7.1.4. Diagnostyka biochemiczna 95 7.1.5. Lokalizacja zmian 98 7.1.6. Leczenie 101 7.2. Nadczynność kory nadnerczy – choroba i zespół Cushinga – Lucyna Papierska 106 7.2.1. Wstęp 106 7.2.2. Objawy 106 7.2.3. Diagnostyka hiperkortyzolemii 110 7.2.4. Badania obrazowe 113 7.2.5. Leczenie 114 7.3. Incydentaloma nadnerczy – Anna A. Kasperlik-Załuska 114 7.3.1. Wstęp 114 7.3.2. Epidemiologia 115 7.3.3. Etiologia i patogeneza 115 7.3.4. Obraz kliniczny 116 7.3.5. Rozpoznanie 118 7.3.6. Rozpoznanie różnicowe 121 7.3.7. Leczenie 122 7.4. Wrodzony przerost kory nadnerczy – Lucyna Papierska 126 7.4.1. Wstęp 126 7.4.2. Niedobór 21-hydroksylazy 126 7.4.3. Rozpoznanie 128 7.4.4. Leczenie 129 7.4.5. Inne, rzadko występujące zaburzenia steroidogenezy nadnerczowej 131 7.5. Niedoczynność kory nadnerczy – Lucyna Papierska 132 7.5.1. Epidemiologia 132 7.5.2. Przyczyny 133 7.5.3. Objawy 137 7.5.4. Badania laboratoryjne 139 7.5.5. Rozpoznanie 141 7.5.6. Testy stymulacyjne 141 7.5.7. Badania obrazowe 143 7.5.8. Leczenie 143 8. Choroby rdzenia nadnerczy 144 8.1. Guz chromochłonny i przyzwojaki – Mariola Pęczkowska 144 8.1.1. Wstęp 144 8.1.2. Patofizjologia 146 8.1.3. Obraz klini