Opis
W książce przedstawiono status prawny rodzica zarządzającego majątkiem dziecka, rozróżniając przy tym sferę obowiązków, kompetencji i uprawnień. Zwrócono uwagę na wiele wątpliwości wynikających z nieprecyzyjnych lub niewystarczających regulacji prawnych. W szczególności omówiono: • charakter prawny zezwolenia sądu opiekuńczego na czynności przekraczające zwykły zarząd, • reguły zarządu przedmiotami o szczególnym przeznaczeniu, • rozróżnienie pieczy i zarządu majątkiem dziecka, • kryteria służące wyodrębnieniu czynności zwykłego zarządu i czynności przekraczających zwykły zarząd, • zasady zarządu dochodem uzyskanym z majątku dziecka oraz • zakres zarządu przedmiotami oddanymi dziecku do swobodnego użytku. W publikacji wskazano również przypadki, kiedy rodzic, działając we własnym imieniu, dysponuje składnikami należącymi do majątku dziecka, ale ze względu na konkretne okoliczności faktyczne oraz prawne nie naraża się na negatywne konsekwencje prawne wynikające z naruszenia reguł reprezentacji ustawowej. Autor wykazuje niedostosowanie przepisów prawa rodzinnego do potrzeb współczesnego obrotu rynkowego, w tym m.in. niespójność przepisów prawa rodzinnego z regulacjami prawa cywilnego, bankowego i handlowego, a także prawa przewozowego oraz prawa pracy. Formułuje w związku z tym liczne wnioski de lege ferenda, zmierzające do zmian lub doprecyzowania niektórych przepisów prawnych. W opracowaniu uwzględniono zmiany wynikające z ustawy z 28.07.2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1615) oraz ustawy z 28.07.2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1606). Książka jest przeznaczona przede wszystkim dla prawników praktyków – sędziów, adwokatów, radców prawnych, notariuszy i komorników. Zainteresuje również pracowników naukowych ze względu na omówienie wielu zagadnień teoretycznoprawnych. Spis treściSPIS TREŚCI Wykaz skrótów ............................................................................................................. 11 Wstęp .............................................................................................................................. 15 Rozdział I. Zarząd majątkiem dziecka – zagadnienia wprowadzające ................................. 25 1. Pojęcie zarządu w prawie cywilnym ................................................................. 25 2. Sytuacja prawna zarządcy w prawie cywilnym .............................................. 28 2.1. Uwagi ogólne ................................................................................................. 28 2.2. Zarząd a zastępstwo bezpośrednie ............................................................ 33 2.3. Zarząd a zastępstwo pośrednie .................................................................. 36 3. Zasadność dostrzegania kompetencji w prawie cywilnym ........................... 42 3.1. Użyteczność kompetencji w nauce prawa cywilnego ............................. 42 3.2. Kompetencja a uprawnienie ........................................................................ 46 3.3. Kompetencja a upoważnienie ..................................................................... 51 3.4. Norma kompetencyjna ................................................................................ 56 4. Zasadność dostrzegania kompetencji rodzicielskiej ...................................... 61 5. Zarząd majątkiem dziecka a złożony stosunek władzy rodzicielskiej ......... 64 5.1. Uwagi ogólne na temat „zależności” stosunku władzy rodzicielskiej ... 64 5.2. Uwagi ogólne na temat „złożoności” stosunku władzy rodzicielskiej ... 69 5.3. Stosunki składowe w ramach złożonego stosunku władzy rodzicielskiej .... 74 5.3.1. Stosunek prawny typu względnego między rodzicami a dzieckiem .... 74 5.3.2. Stosunek prawny typu bezwzględnego rodziców wobec osób trzecich ...... 76 5.3.3. Stosunek kompetencji rodzicielskiej ............................................... 76 5.4. Pojęcie pieczy i zarządu majątkiem dziecka ............................................. 78 5.4.1. Dotychczasowe stanowisko doktryny ............................................ 78 5.4.2. Stanowisko własne – uwagi ogólne ................................................. 79 5.4.3. Zarząd majątkiem dziecka jako element pieczy nad majątkiem dziecka ..... 80 5.4.4. Inne elementy pieczy nad majątkiem dziecka ............................... 82 6. Wnioski ................................................................................................................. 84 Rozdział II. Zarząd majątkiem dziecka w innych systemach prawnych ................................ 89 1. Zagadnienia wprowadzające .............................................................................. 89 2. Systemy prawne regulujące zarząd majątkiem dziecka ................................. 96 2.1. Systemy prawne przewidujące (uprzednią lub następczą) zgodę określonego organu na enumeratywnie wymienione czynności .......... 96 2