Opis
Rozprawa jest pierwszym na polskim rynku wydawniczym tak obszernym opracowaniem odnoszącym się do wyroku sądu polubownego ujmowanego jako instytucja postępowania cywilnego. Zagadnienie wyroku arbitrażowego wpisuje się w rozległą i wielowątkową problematykę działalności sądownictwa polubownego, stanowiąc przy tym ważny element tej instytucji. W pracy poddano analizie zagadnienia, które z punktu widzenia wyroku arbitrażowego mają największe znaczenie, czyli charakter prawny wyroku, jego strukturę i elementy składowe, podstawy wyrokowania, kontrolę, czy wreszcie skutki (procesowe i pozaprocesowe), jakie wywołuje orzeczenie sądu polubownego. Oddzielnym przedmiotem rozważań jest problematyka anarodowych wyroków arbitrażowych, rozpatrywana także w kontekście polskich przepisów kodeksu postępowania cywilnego. Punkt odniesienia dla niektórych uwag zawartych w pracy stanowią nie tylko poglądy doktryny obcej, ale i regulacje normatywne wybranych obcych systemów prawnych. Na tej podstawie budowane są wnioski de lege lata i de lege ferenda. I uwagi na teoretyczne i praktyczne znaczenie instytucji wyroku sądu polubownego rozprawa adresowana jest do przedstawicieli nauki oraz do osób, które w swojej praktyce stykają się z problematyką sądownictwa arbitrażowego. Spis treściPrzedmowa 11 Wykaz ważniejszych skrótów 15 Rozdział I Wprowadzenie. Zagadnienia ogólne 21 1. Problematyka wyroku sądu polubownego jako przedmiot pracy 21 2. Źródła prawa w zakresie wyroku sądu polubownego. Znaczenie regulaminów arbitrażowych dla przedmiotowego zagadnienia 24 3. Regulacje prawne dotyczące wyroku sądu polubownego w wybranych państwach 36 3.1. Prawo niemieckie 36 3.2. Prawo austriackie 39 3.3. Prawo włoskie 39 3.4. Prawo francuskie 42 3.5. Prawo belgijskie 47 3.6. Prawo szwajcarskie 49 3.7. Prawo hiszpańskie 51 3.8. Federalne i stanowe prawo arbitrażowe w USA 53 3.9. Prawo angielskie 57 3.10. Podsumowanie uwag prawnoporównawczych 59 4. Wyrok a postanowienie sądu polubownego. Kwalifikowana postać orzeczenia arbitrażowego 60 5. Funkcje sądownictwa polubownego w kontekście wyroku arbitrażowego 64 5.1. Termin "funkcja" i jego znaczenie 64 5.2. Funkcja ochronna. Wyrok arbitrażowy jako rezultat udzielonej ochrony 67 5.3. Funkcja rozstrzygania sporów 69 5.4. Odciążenie sądowego wymiaru sprawiedliwości 70 6. Wyrok sądu polubownego a zagadnienie sądowego wymiaru sprawiedliwości, zasady prawa do sądu 70 6.1. Uwagi ogólne w zakresie pojęcia wymiaru sprawiedliwości w kontekście problematyki wyroku sądu polubownego 70 6.2. Prawo do sądu a wyrok sądu polubownego 75 Rozdział II Charakter prawny wyroku sądu polubownego 80 1. Konceptualizacja problemu badawczego 80 2. Natura prawna wyroku sądu polubownego w poglądach doktryny obcej na wybranych przykładach. Główne koncepcje i założenia 81 2.1. Uwagi wprowadzające 81 2.3. Teoria umowna oraz teoria pośrednia i ich zwolennicy 82 2.3. Teoria procesowa i jej zwolennicy 86 3. Natura prawna wyroku sądu polubownego w poglądach polskiej doktryny (z uwzględnieniem okresu przedwojennego, międzywojennego, powojennego i współczesnego) 92 4. Przegląd poszczególnych teorii dotyczących charakteru prawnego arbitrażu z uwzględnieniem jego najważniejszych elementów 101 4.1. Uwagi ogólne (wprowadzające) w przedmiocie natury prawnej arbitrażu 101 4.2. Charakter prawny zapisu na sąd polubowny i postępowania arbitrażowego jako elementy istotne z punktu widzenia natury prawnej arbitrażu 103 4.2.1. Charakter zapisu na sąd polubowny w ujęciu teoretycznym (stanowisko własne 104 4.2.2. Charakter postępowania arbitrażowego. Ustalenie statutu postępowania polubownego w aspekcie międzynarodowym 114 4.3. Charakter prawny receptum arbitrii 123 4.4. Stanowiska własne w przedmiocie natury prawnej arbitrażu 126 5. Model teoretyczny natury prawnej wyroku sądu polubownego w postępowaniu cywilnym 130 5.1. Wyrok sądu polubownego jako czynność materialnoprawna 133 5.2. Wyrok sądu polubownego jako szczególna postać działań prawnych 140 5.3. Wyrok sądu polubownego jako czynność postępowania arbitrażowego w systemie prawa procesowego cywilnego 141 5.3.1. Zjawisko judycjalizacji postępowania przed sądem polubownym (przejawy i elementy judycjalizacji, kwalifikacja postępowania, kwalifikacja czynności postępowania 141 5.3.2. Problem kwalifikacji wyroku sądu polubownego do kategorii czynności procesowych. Próba podsumowania i zajęcia własnego stanowiska w przedmiotowej kwestii 159 Rozdział III Procesowe aspekty wydania i istnienia wyroku sądu polubownego 169 1. Wydanie wyroku sądu polubownego 169 2. Nadanie ugodzie formy wyroku arbitrażowego 176 3. Istnienie wyroku sądu polubownego w znaczeniu procesowym 183 3.1. Wprowadzenie 183 3.2. Koncepcja elementów konstytutywnych decydujących o istnieniu wyroku sądu polubownego 188 3.3. Inne czynniki warunkujące istnienie wyroku sądu polubownego 196 3.3.1. Brak przymiotu arbitra 196 3.3.2. Wydanie wyroku w faktycznie istniejącym postępowaniu arbitrażowym 200 Rozdział IV Podstawy wyroku sądu polubownego 203 1. Poj