Opis
Publikacja upamiętnia postać i dorobek naukowy Stanisława Kowalskiego, wieloletniego Profesora Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Celem było uchronić od zapomnienia zwłaszcza te idee i koncepcje autorstwa prof. Stanisława Kowalskiego, które przetrwały próbę czasu i okazują się w dalszym ciągu odzwierciedlać stan i funkcjonowanie naszego systemu wychowania. Zgromadzone w książce publikacje Profesora oraz Jego uczniów i kontynuatorów Jego idei zawierają równie przydatne rozwiązania metodologiczne, mogące służyć doskonaleniu struktury i działalności współczesnego nam systemu wychowania. Niewątpliwym walorem tych studiów i badań jest to, że prowadzone były przez wiele lat z perspektywy psychologii, socjologii, pedagogiki i prakseologii, co sprawia, że integrują one w sobie interdyscyplinarne i wieloaspektowe podejście do analizowanych problemów i z tej też perspektywy postulują stosowne rozwiązania modelowe, mogące być z powodzeniem wdrażane do praktyki. Przy tej też okazji Autorzy chcieli także uwydatnić specyfikę poznańskiego akademickiego ośrodka pedagogiki społecznej oraz wkład prof. Stanisława Kowalskiego w jego rozwój. Ośrodek zakończył swój pięćdziesięcioletni okres działalności naukowej i obok łódzkiego i warszawskiego równie wydatnie przyczynił się do rozwoju tej właśnie dziedziny pedagogiki. Spis treściWSTĘP, Wiesław Ambrozik, Jerzy Modrzewski 9 CZĘŚĆ I. STANISŁAW KOWALSKI – SOCJOLOG WYCHOWANIA I PEDAGOG SPOŁECZNY 15 JAN WŁODAREK Życie i działalność naukowa Stanisława Kowalskiego (1904–1990) 17 BARBARA KOWALSKA-EHRLICH Stanisław Kowalski: mój Ojciec 33 WŁADYSŁAW MARKIEWICZ Wspomnienie o profesorze Stanisławie Kowalskim 39 CZĘŚĆ II. WYBRANE PUBLIKACJE Z DOROBKU NAUKOWEGO PROFESORA STANISLAWA KOWALSKIEGO 45 STANISŁAW KOWALSKI Socjologia a pedagogika 47 STANISŁAW KOWALSKI Pedagogika społeczna Heleny Radlińskiej a socjologia wychowania 69 STANISŁAW KOWALSKI Znaczenie teorii systemów społecznych Floriana Znanieckiego w interdyscyplinarnych badaniach nad wychowaniem 89 STANISŁAW KOWALSKI Systemy oświatowe scentralizowane i zdecentralizowane w świetle wyników badań M.S. Archer 105 STANISŁAW KOWALSKI Podejście systemowe w badaniu środowisk wychowawczych 123 STANISŁAW KOWALSKI Jednostka i jej środowisko społeczne 151 STANISŁAW KOWALSKI Środowisko lokalne w wychowawczym funkcjonowaniu społeczeństwa 169 STANISŁAW KOWALSKI Proces uspołecznienia 181 STANISŁAW KOWALSKI Rodzina jako przedmiot socjologii wychowania 225 STANISŁAW KOWALSKI Jakościowo-typologiczne a statystyczne badania nad selekcyjnymi funkcjami wychowania 235 Bibliografia prac prof. Stanisława Kowalskiego 249 CZĘŚĆ III. ODNIESIENIA I ZASTOSOWANIA 261 ZBIGNIEW KWIECIŃSKI Czy możliwy jest pedagogiczny powrót do mądrości? Pamięci Profesora Stanisław Kowalskiego 263 EWA MARYNOWICZ-HETKA Podejście systemowe i/lub podejście transwersalne? Na marginesie lektury tekstu Stanisława Kowalskiego. Podejście systemowe w badaniu środowisk wychowawczych 269 JERZY MODRZEWSKI Impulsy edukacyjne w (re)konstrukcji struktury nie tylko społeczeństwa polskiego 281 EWA SOLARCZYK-AMBROZIK Dynamika zmian w obszarze pracy a rozwój studiów karierowych 299 TADEUSZ FRĄCKOWIAK Rozwój, rozmieszczenie i typy badań selekcji szkolnej 317 MARIA JAKOWICKA Zróżnicowanie funkcjonowania szkół środowiskowych w warunkach średniego miasta (na przykładzie Zielonej Góry) 341 HALINA SOWIŃSKA Grupa jako struktura pośrednicząca w przekazie kulturowym 365 DZIERŻYMIR JANKOWSKI Środowisko edukacyjne człowieka dorosłego jako problem pedagogiki społecznej i andragogiki 371 WIESŁAW AMBROZIK Aktualność koncepcji systemu profilaktyki społecznej i resocjalizacji Stanisława Kowalskiego 385 WIESŁAWA KUBIAK-KRZYWICKA Determinizm środowiskowy w genezie zaburzonej socjalizacji – pewność czy wątpliwość 405 CZĘŚĆ IV. KONTYNUACJE 419 KATARZYNA SEGIET Pedagogika społeczna i socjologia wychowania – w kręgu wzajemnych inspiracji 421 AGNIESZKA BARCZYKOWSKA Zastosowania koncepcji Profesora Stanisława Kowalskiego w badaniach przemian współczesnych środowisk wychowawczych (na przykładzie procesu gentryfikacji) 433 KATARZYNA PAWEŁEK Społeczność lokalna jako płaszczyzna zapobiegania zachowaniom ryzykownym młodych ludzi 451 AGATA MATYSIAK-BŁASZCZYK, JERZY MODRZEWSKI Kondycja i destrukcja funkcji socjalizacyjnej wiejskich społeczności lokalnych 471 KATARZYNA DWORNICZEK Zastosowanie metodologii podejścia systemowego S. Kowalskiego w diagnozie biedy doświadczanej przez dzieci rodzin zamieszkujących w mieście średniej wielkości 491 EWA WŁODARCZYK Lokalna sieć wsparcia dla osób z problemami alkoholowymi (na przykładzie Poznania). Odniesienia do podejścia systemowego Stanisława Kowalskiego 519 MACIEJ MUSKAŁA Rekonstrukcja więzi społecznych osadzonych jako podstawa systemu resocjalizacji 533 MONIKA KOŚCIELNIAK Zastępcza piecza rodzinna jako instytucjonalna forma rozwiązywania społecznego problemu rodzinnego w przestrzeni lokalnego środowiska wychowawczego 545 MIROSŁAWA ŚCIUPIDER-MŁODKOWSKA Rodzina czy rodziny? Strony pa