Opis
\n\nPraca platformowa to forma zatrudnienia, w ramach której organizacje lub osoby używają platformy internetowej, aby dotrzeć do innych organizacji lub osób w celu wykonania konkretnych usług w zamian za opłatę. Większość osób pracujących za pośrednictwem takich platform to osoby samozatrudnione, co oznacza, że nie są uznawane za pracowników w rozumieniu przepisów prawa pracy. Jest to jedno z największych wyzwań dla współczesnego prawa pracy. Ustawodawcy, sądy oraz nauka prawa poszukują rozwiązań, które zachowując istotę modelu biznesowego, zagwarantują niezbędną ochronę takim pracownikom.\n \n Środkiem zapewniającym ochronę pracy osobom pracującym za pośrednictwem platform cyfrowych mogą być porozumienia zbiorowe. Autorzy opisują różne aspekty takich rokowań – rozpoczynając od uczestników i procedur, a kończąc na treściach i charakterze prawnym zawieranych porozumień. W książce poddano analizie standardy ponadnarodowe, prawo Unii Europejskiej oraz modele krajowe, w tym rozwiązania przyjęte w ostatnich latach przez niektóre państwa członkowskie. Autorami opracowań są naukowcy od wielu lat badający problematykę relacji zbiorowych zarówno w wymiarze europejskim, jak i krajowym.\n \n Książka jest przeznaczona dla osób zaangażowanych w proces legislacyjny, teoretyków, a także praktyków prawa. Będzie cennym źródłem wiedzy dla wszystkich zainteresowanych zmianami, które dokonują się w sferze społeczno-gospodarczej, przede wszystkim technologicznej. Spis treściWykaz skrótów 13 Przedmowa 15 Przedmowa do wydania polskiego 19 Wstęp 27 Rozdział pierwszy Rokowania zbiorowe a rynek platform cyfrowych – realia a możliwości (José María Miranda Boto) 31 1. Różnorodność sytuacji 31 2. Różne źródła – od prawa w ścisłym znaczeniu po soft law 34 3. (Stare) związki zawodowe i nowi przedstawiciele 38 4. Porozumienia na szczeblu branży czy przedsiębiorstwa? 41 5. Treść rokowań zbiorowych w gospodarce platformowej 45 6. Podsumowanie 48 Część I POTENCJALNE ŹRÓDŁA REGULACJI Rozdział drugi Granice między układami zbiorowymi pracy a ustawodawstwem w ramach rynku platform cyfrowych (Piera Loi) 53 1. Dylemat regulacyjny na rynku platform cyfrowych: ustawodawstwo, układy (porozumienia) zbiorowe czy orzecznictwo? 53 2. Milczenie ustawodawców w kontekście regulacji rynku platform cyfrowych 56 3. Czy nadal możemy mówić o prawie pomocniczym? 59 4. Czy potrzebne są nowe przepisy? Różne podejścia do ustawodawstwa dotyczącego pracy za pośrednictwem platform cyfrowych 62 5. Czy pozostałe kompetencje w zakresie stanowienia prawa należy pozostawić rokowaniom zbiorowym? 66 Rozdział trzeci Długa droga ku regulacji pracy za pośrednictwem platform cyfrowych w Unii Europejskiej (Luca Ratti) 73 1. Wstęp 73 2. Trzy okresy badań nad pracą za pośrednictwem platform cyfrowych – czas na regulacje? 74 3. Częściowe reakcje – inicjatywy UE 76 4. Wstępna ocena aktualnego planu Komisji Europejskiej w sprawie uregulowania zatrudnienia za pośrednictwem platform cyfrowych 80 4.1. Pierwszy etap konsultacji 80 4.2. Drugi etap konsultacji 82 4.3. Propozycja dyrektywy w zakresie warunków pracy pracowników platformowych 85 4.4. Wytyczne Komisji w sprawie rokowań zbiorowych dla osób prowadzących jednoosobową działalność na własny rachunek 89 5. Zbiorowa samoregulacja pracy za pośrednictwem platform cyfrowych – unijni partnerzy społeczni zostają w tyle 90 6. Podsumowanie – sectari rivulos? 93 Rozdział czwarty Rokowania zbiorowe dotyczące pracowników platformowych a Europejska Karta Społeczna (Barbara Kresal) 99 1. Wstęp 99 2. Europejska Karta Społeczna 101 3. Praca za pośrednictwem platform cyfrowych 103 4. Prawo do rokowań zbiorowych jako prawo człowieka 106 5. Sprawa ICTU przeciwko Irlandii 108 6. Prawo do rokowań zbiorowych w gospodarce platformowej – obowiązek uznania, szanowania i wspierania 111 7. Podsumowanie 112 Rozdział piąty Rola sądów krajowych w ochronie pracowników platformowych – analiza porównawcza (Jeremias Adams-Prassl, Sylvaine Laulom, Yolanda Maneiro Vázquez) 115 1. Wstęp 115 2. Konteksty krajowe 116 2.1. Francja 116 2.2. Hiszpania 118 2.3. Wielka Brytania 119 3. Orzecznictwo 121 3.1. Francja 121 3.2. Hiszpania 124 3.3. Wielka Brytania 127 3.3.1. Historia sporu 127 3.3.2. W Sądzie Najwyższym 130 4. Reakcje 132 4.1. Francja 132 4.2. Hiszpania 134 4.3. Wielka Brytania 136 5. Refleksje końcowe 138 Rozdział szósty Dlaczego rokowania zbiorowe są dla pracowników platformowych koniecznością i jak do nich doprowadzić? (Tamás Gyulavári, Gábor Kártyás) 139 1. Wstęp 139 2. Zalety rokowań zbiorowych 140 3. Układy zbiorowe pracy a inne źródła prawa pracy 143 4. Czas pracy – popularny temat rokowań 145 4.1. Czas pracy w porozumieniach zbiorowych w ramach rynku platform cyfrowych – przykłady 147 5. Cele i przeszkody w prawie Unii Europejskiej 151 6. Przeszkody na szczeblu krajowym – przykład Węgier 154 7. Wnioski – cele i przeszkody 157 Rozdział siódmy Dobrowolne zobowiązania jako alternatywne instrumenty normotwórcze? Przykład niemieckiego kodeksu postępowania „Paid