Opis
Autorka publikacji podejmuje polemikę z interpretacjami, według których filozofia Martina Heideggera wpisuje się w tradycję antropocentryzmu. Stara się nie tylko oddalić niemożność zaadaptowania filozofii Heideggera przez ekofilozofię w ogóle i ekologię głęboką w szczególności, lecz pokazuje także, że przedstawiciele ekologii głębokiej nie wykorzystali w pełni potencjału myśli Heideggera do uzasadnienia centralnych założeń dla swojego stanowiska. Dowodzi, że Heidegger był prekursorem paradygmatu radykalnie nieantropocentrycznego w daleko większym stopniu niż dostrzegli to ekologowie głębocy. The book is a polemic on Martin Heidegger’s philosophy associated with anthropocentrism tradition. The author demonstrates that Heidegger was a forerunner of a radically non-anthropocentric paradigm, far more significant than it was recognized by deep ecologists. Spis treściWprowadzenie 9 Heidegger – prekursor ekofilozofii? 9 Podejście hermeneutyczne 11 Zakres i struktura rozważań 16 Część A. Ekologia głęboka 19 Rozdział 1. Rewizja stanowiska człowieka w kosmosie 21 Nowy paradygmat 21 Nurt spekulatywny 23 Rozdział 2. Powstanie i rozwój ekologii głębokiej 25 Ekologia głęboka vs. płytka 25 Między teorią a praktyką 29 Głębia pytań 30 Rozdział 3. Samorealizacja 32 Połączenie 32 Ja ekologiczne 33 Proces 36 Rozdział 4. Egalitaryzm ekosferyczny 40 Drabina bytów 40 A-hierarchiczność życia 42 Anty-manicheizm 46 Potrzeby życiowe i bliskość 48 Rozdział 5. Nonantropocentryzm 51 Antropocentryzm szowinistyczny 51 Wyjątkowość człowieka 53 Mizantropia 54 Antropocentryzm opisowy 59 Rozdział 6. Ontologia ekologii głębokiej 63 Realizm ekologiczny 63 Krytyka materializmu 65 Nominalizm 66 Rozdział 7. Od metafizyki do etyki 70 Ontologiczne podłoże etyki 70 Motywacja 71 Etos 74 Rozdział 8. Fartuchowy Diagram 77 Platforma zasad 78 Przesłanki 81 Serce ekologii głębokiej 85 Rozdział 9. Kontrowersje 89 Radykalizm egalitaryzmu 89 Ekoterroryzm 94 Ekofaszyzm i Heidegger 95 Część B. Wybrane zagadnienia filozofii Martina Heideggera 101 I. Lata 1923–1927 101 Rozdział 1. Bycie i jestestwo 103 Zapomnienie bycia 103 Różnica ontologiczna 104 Jestestwo 107 Prawda, czyli nieskrytość 108 Rozdział 2. Bycie-w-świecie 111 Związek rzeczy 111 Zażyłość 115 Wytwór 119 Rozdział 3. Niższe struktury bytu 122 Byty wewnątrzświatowe 122 Sposoby bycia 123 Podrzędny status bytów pozaludzkich 127 Rozdział 4. Cielesność 130 Redukcja ontyczna 130 Jedność psychofizyczna 132 Rozdział 5. Między idealizmem a realizmem 135 Zależność bycia 135 Realność 138 II. Lata 1928–1934 143 Rozdział 1. Brak, ubóstwo i kształtowanie świata 145 Projekt 146 Odniesienie do świata 148 Współkroczenie 150 Rozdział 2. Organizm 153 Organizmiczność 153 Organ 155 Zachowanie 158 Rozdział 3. Postać całości 161 Niezróżnicowanie 161 Kształtowanie, czyli mowa apofantyczna 163 Rozdział 4. Zakwestionowanie ustopniowania 166 Wielość otwartego bytu 166 A-hierarchiczność bytów 167 * * * 171 III. Lata 1935–1949 175 Rozdział 1. Zwrot 177 Da-sein 177 Źródłowa skrytość 179 Wydarzanie 180 Rozdział 2. Egalitaryzm ontologiczny 182 Jedność bycia 182 Rozstanie z drabiną bytu 185 Rozdział 3. Strażnik prawdy bycia 189 Przynależność 189 Spór świata i ziemi 192 Rozdział 4. Cieleśnienie 196 Krytyka ontyczności 196 Żyjące ciało 198 Rozdział 5. Physis i techne 203 Istotna tożsamość 203 Konkretyzm 206 Rozdział 6. Krytyka subiektywizmu 209 Dzieje podmiotu 209 Odbiorczość 212 Miejsce pobytu 214 Krytyka wartości 218 IV. Lata 1950–1976 221 Rozdział 1. Czwórnia 223 Zgodność 223 Rzecz 226 Rozdział 2. Podzięka 230 Usposobienie 230 „Dokąd” 232 Rozdział 3. Ciało – najtrudniejszy problem 236 Płomień 236 W Zollikonie 237 Rozdział 4. Zasób 241 Zestaw 241 Eksploatacja 244 Rozdział 5. Wyzwolenie 249 Pozwolić-być 249 Właściwe używanie 252 Zamieszkiwanie 257 Podsumowanie 262 Abstract 266 Bibliografia 268 Indeks nazwisk 284 Podziękowania 289