Opis
Podręcznik stanowi systemowe ujęcie Prawa bankowego. Autor uwzględnia w nim w szczególności zasady organizacji i funkcjonowania banków oraz ich otoczenia w postaci: • innych instytucji finansowych (np. spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych) uprawnionych do wykonywania niektórych czynności bankowych, a także • instytucji pożyczkowych oferujących zaspokajanie potrzeb w zakresie kredytu konsumenckiego. Wieloaspektowo są przedstawione rozwiązania prawne tworzące system bezpiecznego i stabilnego funkcjonowania sektora bankowego – kształtującego założenia polityki pieniężnej i systemu pieniężnego państwa oraz pełniącego istotną rolę w profilowaniu zasobów finansowych banków komercyjnych – w tym odnoszące się do: • Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, • Komisji Nadzoru Finansowego, • Komitetu Stabilności Finansowej, • Narodowego Banku Polskiego. Wyraźnie są również akcentowane funkcje i cele nadzoru mikro- oraz makroostrożnościowego, a także narzędzia wykorzystywane do zarządzania kryzysowego w sektorze bankowym. W szóstym wydaniu podręcznika zaprezentowano całkowicie nowe regulacje prawne dotyczące: • oferowania przez banki usług w prowadzeniu lokat strukturyzowanych, • zawierania z konsumentami umów o kredyty hipoteczne lub odwrócone kredyty hipoteczne, • nowych obszarów aktywności Bankowego Funduszu Gwarancyjnego jako podmiotu prowadzącego przymusową restrukturyzację banków i spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych, • standardów formalnych tworzenia i funkcjonowania instytucji pożyczkowych, • roli banków w rządowych programach wspierania osób fizycznych w zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Autor omawia ponadto zmiany legislacyjne: • skutkujące wykreowaniem nowych podmiotów będących partnerami banków w wykonywaniu niektórych usług bankowych (np. pośrednicy oraz agenci kredytu hipotecznego) albo uzupełniających ofertę w zakresie niektórych usług na rynku finansowym (np. instytucje pożyczkowe), • zmierzające do poprawy stanu bezpieczeństwa podmiotów instytucjonalnych prowadzących działalność na rynku bankowym oraz w jego bezpośrednim otoczeniu, w tym: – warunki udzielania wsparcia przez Skarb Państwa dla instytucji finansowych w postaci tzw. rządowych instrumentów stabilizacji finansowej, – zasady udzielania przez Bank Gospodarstwa Krajowego poręczeń i gwarancji w ramach rządowych programów poręczeniowo-gwarancyjnych, – reguły funkcjonowania Krajowego Funduszu Gwarancyjnego; • dotyczące tworzenia i wykorzystywania Funduszu Wsparcia Kredytobiorców (znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji finansowej). Regulacje publicznego i prywatnego Prawa bankowego zostały potraktowane z jednakową uwagą. Ujęcie takie jest konieczne w celu przedstawienia istoty i zakresu działalności banków, które z jednej strony są przedsiębiorstwami funkcjonującymi na wolnym rynku usług bankowych, a z drugiej strony muszą być poddawane nadzorowi i kontroli przez wyspecjalizowane podmioty zewnętrzne krajowe lub unijne ze względu na różne ryzyka nieodłącznie związane z czynnościami bankowymi i stosunkami prawnymi nawiązywanymi przez banki z ich kontrahentami. Przedstawiona w ten sposób problematyka Prawa bankowego umożliwia zrozumienie istoty działalności bankowej, jako szczególnego rodzaju działalności gospodarczej, a także roli spełnianej przez banki w odniesieniu do innych podmiotów zgłaszających zapotrzebowanie na różne usługi bankowe, w tym przedsiębiorców oraz konsumentów. Książka przeznaczona jest dla studentów prawa, administracji, ekonomii i zarządzania. Może stanowić cenną pomoc dla prawników – adwokatów, radców prawnych, notariuszy, komorników i sędziów, jak również dla pracowników banków oraz innych instytucji finansowych. Spis treściWykaz skrótów | str. 9 Wprowadzenie | str. 17 Rozdział pierwszy. System bankowy w Polsce | str. 21 1. Zagadnienia wprowadzające | str. 21 2. System źródeł prawa bankowego | str. 43 3. Rodzaje banków | str. 68 4. Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe | str. 84 Zalecana literatura uzupełniająca | str. 126 Rozdział drugi. Reglamentacja działalności banków | str. 129 1. Zezwolenia na działalność bankową | str. 129 2. Ustawowe warunki dotyczące tworzenia i funkcjonowania banków | str. 164 Zalecana literatura uzupełniająca | str. 175 Rozdział trzeci. Formy zrzeszania oraz łączenia i współdziałania banków | str. 177 1. Bankowe grupy kapitałowe | str. 177 2. Grupy bankowe | str. 181 3. Bankowe izby gospodarcze | str. 184 4. Zrzeszenia banków | str. 191 5. Łączenie i przejęcie banków | str. 203 6. Inne formy współdziałania banków | str. 208 Zalecana literatura uzupełniająca | str. 214 Rozdział czwarty. Czynności bankowe zastrzeżone dla banków | str. 217 1. Pojęcie i rodzaje czynności bankowych | str. 217 2. Prowadzenie rachunków bankowych | str. 231 3. Rozliczenia pieniężne przeprowadzane za pośrednictwem banków | str. 301 4. Udzielanie kredytów | str. 332 5. Udzielanie i potwierdzanie gwarancji bankowych oraz otwieranie i potwierdzanie akredytyw | str. 385 6. Emitowanie bankowych p