Opis
"Wybór tematu opracowania należy uznać za bardzo trafny nie tylko z perspektywy wagi zagadnień prawnych, których dotyczy, ale tez dodatkowo uzasadniony dynamicznym rozwojem współczesnego obrotu prawnomiedzynarodowego w dziedzinie energii. Podjecie przez Autora badan w tej materii w świetle prawa Unii Europejskiej daje szanse nie tylko na zweryfikowanie stanu prawnego i poglądów doktryny, ale podejmuje zagadnienia bezpieczeństwa energetycznego w świetle rozwiązań prawnych odnoszących się do szczególnego porządku prawnego, jakim jest system prawa Unii Europejskiej, na który składają się zarówno elementy właściwe dla współpracy państw o charakterze międzyrządowym, jak i ponadnarodowym". z recenzji prof. dr hab. Marii Magdaleny Kenig-Witkowskiej Spis treściWykaz skrótów 13 Wstęp 17 Rozdział I Prawne i instytucjonalne aspekty międzynarodowej współpracy w zakresie bezpieczeństwa energetycznego 27 1. Wprowadzenie 27 2. Współpraca na rzecz zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego w ramach ONZ 28 2 1 Konwencja o prawie morza 28 2 2 Międzynarodowa Agencja Energii Atomowej 31 3. Współpraca na rzecz zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego w ramach OECD 32 3.1. Międzynarodowa Agencja Energetyczna 32 3.2. Agencja Energii Nuklearnej 34 4. Próba uregulowania zasad globalnego rynku energetycznego na przykładzie Traktatu Karty Energetycznej 35 5. Zaangażowanie Organizacji Paktu Północnoatlantyckiego w sprawy bezpieczeństwa energetycznego 40 6. Problematyka bezpieczeństwa energetycznego podczas szczytów Grupy G8 42 7. Znaczenie OPEC dla globalnego bezpieczeństwa energetycznego 44 8. Pozarządowa współpraca dotycząca problematyki energetycznej na przykładzie prac Światowej Rady Energetycznej 45 9. Bezpieczeństwo energetyczne a międzynarodowa ochrona środowiska 46 9.1. Koncepcja "zrównoważonego rozwoju" a bezpieczeństwo energetyczne 46 9.2. Zmiany klimatyczne 48 9.2.1. Ramowa konwencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu 51 9.2.2. Protokół z Kioto do Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu 52 9.3. Ocena oddziaływania na środowisko infrastrukturalnych inwestycji energetycznych w świetle konwencji z Espoo 55 9.4. Społeczeństwo a infrastruktura energetyczna w świetle konwencji z Aarhus 57 10. Wnioski 59 Rozdział II Bezpieczeństwo energetyczne w prawie pierwotnym UE/EWEA i proces kształtowania polityki energetycznej UE 61 1. Wprowadzenie 61 2. Prawo pierwotne UE/EWEA 62 2.1. Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Węgla i Stali 62 2.2. Traktaty rzymskie 64 2.2.1. Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą 64 2.2.2. Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Energii Atomowej 66 2.3. Traktaty rewizyjne i akcesyjne 68 2.4. Traktat z Lizbony 75 3. Proces kształtowania polityki energetycznej UE 82 3.1. Etapy budowy polityki energetycznej UE 83 3.2. Wpływ pierwszego kryzysu naftowego na proces kształtowania polityki energetycznej UE (lata 1951-1973) 85 3.3. Wpływ drugiego kryzysu naftowego na proces kształtowania polityki energetycznej UE (lata 1974-1982) 87 3.4. Okres stabilizacji w pracach nad polityką energetyczną UE (lata 1983-1991) 89 3.5. Znaczenie pierwszego pakietu energetycznego dla liberalizacji unijnego sektora energetycznego (lata 1992-2000) 92 3.6. Drugi pakiet energetyczny jako impuls dla rozpoczęcia prac nad pełną liberalizacją sektora energetycznego (lata 2001-2006) 98 3.7. Kompleksowa wizja polityki energetycznej UE i impuls dla zmian w sektorze energetycznym (lata 2007-2010) 100 4. Wnioski 108 Rozdział III Bezpieczeństwo energetyczne w świetle prawa pochodnego UE 111 1. Wprowadzenie 111 2. Akty prawne dotyczące bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej 112 3. Akty prawne dotyczące bezpieczeństwa dostaw gazu ziemnego 127 4. Akty prawne dotyczące bezpieczeństwa dostaw ropy naftowej i produktów ropopochodnych 145 5. Akty prawne dotyczące bezpieczeństwa dostaw węgla 153 6. Akty prawne dotyczące bezpieczeństwa dostaw energii jądrowej 157 6.1. Umowy międzynarodowe wiążące EWEA w zakresie energetyki jądrowej 158 6.2. Akty prawa pochodnego 159 7. Akty prawne dotyczące promocji odnawialnych źródeł energii 162 8. Transeuropejskie sieci energetyczne (TEN-E) 168 8.1. Koncepcja sieci transeuropejskich (TEN) 168 8.2. Finansowanie sieci transeuropejskich 170 8.3. Rozwój prawa pochodnego UE w dziedzinie transeuropejskich sieci energetycznych 173 8.4. Gazociąg Północny w świetle przepisów dotyczących transeuropejskich sieci energetycznych 174 8.5. Znaczenie transeuropejskich sieci energetycznych 179 9. Akty prawne dotyczące efektywnego korzystania z energii 180 10. Ochrona środowiska a bezpieczeństwo energetyczne 187 10.1. System handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych w UE 187 10.2. Znaczenie wyroków SUE w sprawach T-183/07 i T-263/07 dla bezpieczeństwa energetycznego państw członkowskich UE 196 10.3. Redukcja emisji innych zanieczyszczeń do powietrza 199 11. Wnioski 203 Rozdział IV Bezpieczeństwo energetyczne UE a ograniczenia swobód rynku wewnętrznego 207 1. Wprowadzenie