Opis
Książka stanowi kompleksowe opracowanie problematyki ochrony niematerialnych zasobów dziedzictwa kulturalnego ? zbiorów bibliotecznych, materiałów archiwalnych, muzealiów, dzieł osieroconych, folkloru. Analizowane zagadnienia zostały przedstawione zarówno z punktu widzenia prawa cywilnego, jak i autorskiego, a także przez pryzmat prawa europejskiego i międzynarodowego. Spis treściWykaz skrótów 11 Wstęp 13 Rozdział I Ochrona spuścizny literackiej i artystycznej w polskim prawie autorskim 19 1. Kryterium upływu czasu jako wyznacznik zakresu domeny publicznej 19 1.1. Czas trwania autorskich praw majątkowych 19 1.2. Zasady korzystania z dzieł po upływie czasu ochrony 22 1.2.1. Płatna domena publiczna 22 1.2.2. Osobiste prawa autorskie po upływie czasu ochrony 29 2. Ustalenie autorstwa dzieła jako przesłanka funkcjonowania ochrony prawnoautorskiej 33 2.1. Wprowadzenie 33 2.2. Prawo do autorstwa dzieła 34 2.3. Status prawny twórcy używającego pseudonimu 35 2.4. Dzieła anonimowe 36 2.5. Skutki prawne ujawnienia autorstwa 36 2.6. Charakter prawny zastępstwa w wykonywaniu praw autorskich 37 3. Dzieło osierocone - nowe wyzwanie dla polskiego prawa autorskiego 38 3.1. Znaczenie problemu dzieł osieroconych 38 3.2. Modele regulacji prawnych dotyczących dzieł osieroconych 39 3.3. Ewolucja pojęcia dzieła osieroconego w Unii Europejskiej na tle prawa polskiego 42 3.4. Przesłanki i zasady korzystania z dzieł osieroconych w prawie unijnym 49 3.5. Ocena rozwiązań dyrektywy w sprawie dzieł osieroconych 51 4. Ochrona folkloru w prawie autorskim - szczególny przypadek nieobecności indywidualnego twórcy 54 4.1. Istota folkloru 54 4.2. Dzieła sztuki ludowej 55 4.3. Folklor a dzieła folklorystyczne 55 4.4. Granice dopuszczalności eksploatacji folkloru 58 4.5. Międzynarodowe aspekty ochrony folkloru 61 Rozdział II Muzea i archiwa jako depozytariusze spuścizny literackiej i artystycznej 63 1. Prawo autorskie w instytucjach muzealnych 63 1.1. Wprowadzenie 63 1.2. Pojęcie muzealiów a status utworów podlegających ochronie prawnoautorskiej 65 1.3. Uprawnienie właściciela egzemplarza do utworu stanowiącego muzealium 67 1.4. Udostępnianie przez instytucje muzealne wizerunku muzealiów 72 1.5. Wnioski 75 2. Pojęcie archiwum 78 3. Rodzaje archiwów 79 4. Status archiwum w prawie publicznym i prywatnym 80 5. Materiał archiwalny jako dobro prawne 82 5.1. Pojęcie materiału archiwalnego 82 5.2. Materiał archiwalny w świetle prawa autorskiego 84 5.3. Problem autorskoprawnego statusu niektórych rodzajów materiałów archiwalnych (dokumenty urzędowe, akty normatywne, mapy i fotografie) 84 5.4. Materiały archiwalne a przedmiot praw pokrewnych 87 5.5. Nabywanie praw autorskich do materiałów archiwalnych przez Skarb Państwa 88 5.6. Materiały archiwalne a droit de suite 90 6. Gromadzenie, przechowywanie i digitalizacja materiałów archiwalnych 90 6.1. Gromadzenie i przechowywanie materiałów archiwalnych w ustawie o archiwach 90 6.2. Digitalizacja materiałów archiwalnych. Narodowe Archiwum Cyfrowe 93 6.3. Digitalizacja i gromadzenie archiwaliów w świetle prawa autorskiego 94 7. Udostępnianie materiałów archiwalnych 97 7.1. Udostępnianie materiałów archiwalnych w świetle ustawy o archiwach 97 7.2. Udostępnianie materiałów archiwalnych w świetle prawa autorskiego 97 7.2.1. Udostępnianie egzemplarzy materiałów archiwalnych 97 7.2.2. Udostępnianie zdigitalizowanych materiałów archiwalnych 99 7.2.3. Udostępnianie materiału archiwalnego stanowiącego korespondencję 101 7.2.4. Udostępnianie materiału archiwalnego zawierającego wizerunek 104 8. Archiwum jako wydawca 107 8.1. Zadania archiwów a działalność wydawnicza 107 8.2. Pojęcie wydawcy materiałów archiwalnych 107 8.3. Status wydawcy materiałów archiwalnych w świetle prawa autorskiego 109 8.4. Istota i rodzaje wydań materiału archiwalnego 110 8.4.1. Pojęcie wydania materiału archiwalnego 110 8.4.2. Wydanie materiałów archiwalnych chronionych prawami autorskimi. Prawa wydawcy a ochrona dóbr osobistych post mortem auctoris 111 8.4.3. Pierwsze wydania oraz wydania naukowe i krytyczne materiałów archiwalnych 113 Rozdział III Gromadzenie i udostępnianie niematerialnego dziedzictwa kulturalnego przez biblioteki 116 1. Rola bibliotek w gromadzeniu i udostępnianiu dziedzictwa kulturalnego 116 2. Biblioteki w obliczu nowych form udostępniania dziedzictwa kulturalnego w społeczeństwie informacyjnym 117 2.1. Biblioteki a wyszukiwarki udostępniające treść utworów w internecie 117 2.2. Biblioteki a działalność podmiotów udostępniających hiperłącza 119 2.3. Udostępnianie miniatur utworów a działalność bibliotek 120 3. Gromadzenie i udostępnianie zbiorów bibliotecznych w prawie polskim 121 3.1. Pojęcie biblioteki 121 3.2. Materiały biblioteczne jako przedmiot zadań biblioteki 123 3.3. Gromadzenie i digitalizacja materiałów bibliotecznych w świetle prawa autorskiego 125 3.4. Udostępnianie egzemplarzy utworów przez biblioteki 127 3.4.1. Zakres prawa do nieodpłatnego udostępniania egzemplarzy utworów przez biblioteki w polskim pra