Opis
Zasadniczym przedmiotem podjętych w pracy rozważań jest proces wyszukiwania informacji naukowej. W części teoretycznej, na podstawie analizy kilkunastu istniejących koncepcji, przedstawiono propozycje nowych modeli zbierania i wyszukiwania informacji odzwierciedlających zachowania współczesnych użytkowników informacji naukowej. Przedmiotem badań części empirycznej były elementy interfejsu użytkownika ułatwiające prowadzenie interakcji na kolejnych etapach procesu wyszukiwania. Przeprowadzone badania zaowocowały stworzeniem modelu wspierania interakcji użytkownika z systemem. Praca adresowana jest przede wszystkim do specjalistów – badaczy zachowań informacyjnych oraz projektantów systemów informacji naukowej, jednak z powodzeniem może być również wykorzystana jako materiał dydaktyczny przez studentów różnych kierunków. Spis treściSpis treści Wstęp / 9 Przedmiot i zakres rozważań / 11 Cele i adresaci rozprawy / 15 Stan badań / 16 Struktura książki / 20 1. Modele zachowań informacyjnych / 23 1.1. Holistyczne modele zachowań informacyjnych / 26 1.1.1. Model Andersa Hektora / 27 1.1.2. Model Natalyi Godbold / 31 1.2. Modele zbierania informacji / 34 1.2.1. Model Barbary Niedźwiedzkiej / 34 1.2.2. Model Glorii Leckie, Karen Pettigrew i Christiana Sylvaina / 39 1.2.3. Model Davida Ellisa / 42 1.2.4. Model Lokmana Meho i Helen Tibbo / 46 1.2.5. Model Carol Kuhlthau / 50 1.3. Modele wyszukiwania informacji / 53 1.3.1. Model Gary’ego Marchioniniego / 54 1.3.2. Model Perttiego Vakkariego / 58 1.3.3. Model Pauline Joseph, Sheldy Debowski i Petera Goldschmidta / 61 2. Strategie wyszukiwawcze / 67 2.1. Podstawowe zasady i teorie / 73 2.1.1. Zasada najmniejszego działania / 73 2.1.2. Zasada najmniejszego wysiłku / 74 2.1.3. Zasada racjonalnego gospodarowania / 75 2.1.4. Teoria racjonalnego wyboru / 77 2.1.5. Teoria ograniczonej racjonalności / 77 2.1.6. Miejsce teorii w praktyce / 79 2.2. Rodzaje strategii / 84 2.2.1. Strategie na tle zachowań informacyjnych / 86 2.2.2. Strategie formułowania zapytań / 91 2.2.3. Strategie przeglądania / 97 2.3. Determinanty wyboru strategii / 108 2.3.1. Typologia czynników / 108 2.3.2. Typologia zadań wyszukiwawczych / 110 2.3.3. Zadania a cele / 113 3. Modelowanie strategii i interakcji / 115 3.1. Model Marcii Bates / 116 3.2. Model Nicholasa Belkina / 118 3.3. Model Iris Xie / 122 3.4. Model Tefko Saracevica / 127 3.5. Model Giannisa Tsakonasa, Sarantosa Kapidakisa i Christosa Papatheodorou / 129 3.6. Model interakcji w ujęciu HCI / 132 4. Modele autorskie / 135 4.1. Model zbierania informacji naukowej / 135 4.1.1. Pełniona rola / 138 4.1.2. Identyfikacja potrzeb informacyjnych / 139 4.1.3. Wybór źródeł / 141 4.1.4. Wyszukiwanie i rozglądanie / 142 4.1.5. Przetwarzanie / 144 4.1.6. Kończenie / 146 4.2. Decyzyjny model wyszukiwania informacji naukowej / 146 5. Wspieranie interakcji użytkownika z systemem w procesie wyszukiwania informacji naukowej / 151 5.1. Elementy interfejsu użytkownika wspierające interakcje z systemem / 153 5.1.1. Etap wyrażania potrzeb / 155 5.1.2. Etap sprawdzania wyników / 161 5.1.3. Etap reformułowania zapytania / 163 5.2. Badanie preferencji użytkowników w zakresie wspierania interakcji użytkownika z systemem / 164 5.3. Wspieranie interakcji użytkownika z systemem w naukowych systemach informacyjno-wyszukiwawczych / 184 5.4. Model wspierania interakcji użytkownika z systemem wyszukiwania informacji naukowej / 193 Zakończenie / 197 Załączniki / 199 Bibliografia / 217 Wykaz tabel / 233 Wykaz rysunków / 235 Summary / 239 Résumé / 241