Opis
Fikcja prawna w prawie procesowym cywilnym jest pierwszym w polskiej literaturze opracowaniem, które analizuje konstrukcję fikcji prawnej i to z różnych perspektyw. Fikcja przedstawiana jest tu na tle kodeksu cywilnego, kodeksu pracy oraz kodeksu postępowania cywilnego. Analizowana jest pod względem struktury oraz funkcjonalności w systemie prawnym. Konstrukcja fikcji prawnej, poza elementami teoretycznymi, wykazuje ścisły związek z praktyką sądowego stosowania prawa. Autor omawia znaczenie fikcji w postępowaniach sądowych ze szczególnym uwzględnieniem jej roli oraz funkcji. Praca ta ma znaczenie fundamentalne dla polskiej nauki prawa procesowego cywilnego. Spis treściWykaz skrótów | str. 13 Słowo wstępne | str. 17 Rozdział I Pojęcie i znaczenie fikcji w prawie i prawoznawstwie. Klasyfikacja fikcji prawnych w prawie procesowym cywilnym (tzw. teoria fikcji) | str. 21 1. Wprowadzenie. Zagadnienia terminologiczne | str. 21 2. Filozoficzna koncepcja fikcji w ujęciu Hansa Vaihingera i jej aktualność z punktu widzenia obecnych badań nad problematyką fikcji | str. 30 2.1. Założenia ogólne teorii fikcji Hansa Vaihingera | str. 30 2.2. Cechy (znamiona) fikcji w ujęciu Hansa Vaihingera i możliwość ich zaadaptowania względem fikcji prawnych | str. 37 2.3. Rodzaje fikcji w ujęciu Hansa Vaihingera z uwzględnieniem fikcji prawnej | str. 42 2.4. Współczesne nurty fikcjonalizmu (fikcjonalizm modalny i fikcjonalizm moralny) | str. 49 2.4.1. Fikcjonalizm modalny i teoria „światów możliwych” w kontekście zagadnienia fikcji w nauce prawa | str. 50 2.4.2. Fikcjonalizm moralny w kontekście zagadnienia fikcji w nauce prawa | str. 58 3. Pojęcie fikcji prawnej i jej znaczenie | str. 61 3.1. Fikcja w prawie rzymskim i w późniejszych regulacjach | str. 61 3.2. Próba zdefiniowania fikcji prawnej | str. 70 3.2.1. Fikcja prawna jako środek techniki legislacyjnej | str. 76 3.2.2. Fikcja prawna jako konstrukcja teoretyczna | str. 80 3.2.3. Fikcja prawna jako konstrukcja praktyczna | str. 88 3.2.4. Konstrukcja fikcji prawnej. Podstawowe cechy (znamiona) fikcji prawnej | str. 90 3.3. Poglądy doktryny na temat fikcji prawnej | str. 93 3.3.1. Jeremy Bentham i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 94 3.3.2. Friedrich Carl von Savigny i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 98 3.3.3. Rudolf von Jhering i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 103 3.3.4. Christian Meurer i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 107 3.3.5. Gustav Demelius i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 107 3.3.6. Oskar Bülow i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 108 3.3.7. Léon Michoud i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 110 3.3.8. Hans Kelsen i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 111 3.3.9. Władysław Leopold Jaworski i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 114 3.3.10. Andrzej Mycielski i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 115 3.3.11. Eugeniusz Waśkowski i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 117 3.3.12. Sawa Frydman i Eliasz Drapkin i ich zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 118 3.3.13. Bronisław Wróblewski i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 119 3.3.14. Marian Lisiewski i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 120 3.3.15. Stefan Grzybowski i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 120 3.3.16. Aleksander Wolter i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 121 3.3.17. Lon Luvois Fuller i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 122 3.3.18. Aleksander Kunicki i jego zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 125 3.3.19. Ewa Tomańczok i jej zapatrywania na pojęcie fikcji | str. 125 3.3.20. Podsumowanie poglądów na temat fikcji prawnej i jej podstawowych znamion | str. 127 4. Klasyfikacja fikcji prawnej w prawie procesowym cywilnym (tzw. teoria fikcji). Schemat fikcji | str. 129 Rozdział II Istota fikcji prawnej w prawie procesowym cywilnym | str. 137 1. Konceptualizacja problemu badawczego | str. 137 2. Fikcja prawna a przepisy odsyłające | str. 140 2.1. Istota przepisów odsyłających i ich rodzaje | str. 140 2.2. Przepisy odsyłające w Kodeksie postępowania cywilnego. Wybrane przykłady | str. 146 2.3. Fikcja prawna jako rodzaj przepisu odsyłającego. Stanowisko własne | str. 149 3. Fikcja prawna a domniemania prawne | str. 153 3.1. Istota domniemań prawnych i ich rodzaje | str. 153 3.2. Fikcje prawne a domniemania prawne. Próba opracowania koncepcji dogmatycznej | str. 170 3.2.1. Zastosowanie tzw. testu Fullera jako sposób odgraniczenia domniemań prawnych od fikcji prawnych | str. 170 3.2.2. Kwestia fikcyjności faktów leżących u podstaw domniemań prawnych i fikcji prawnych | str. 174 3.3. Doręczenia w Kodeksie postępowania cywilnego jako typowa instytucja rodząca problem kwalifikacji (między fikcją prawną a domniemaniem prawnym) | str. 178 3.3.1. Uwagi wprowadzające | str. 178 3.3.2. Regulacja art. 1311 § 2 k.p.c. a problem kwalifikacji do kategorii domniemania prawnego czy fikcji prawnej. Stanowisko własne | str. 181 3.3.3. Regulacje art. 136 § 2 i 4, art. 139 § 2 i 3 oraz art. 62612 § 3, art. 11