Opis
Książka Doroty Barańskej pokazuje, że pojęcia zła i dobra są kluczowymi elementami obecnymi nie tylko w japońskim folklorze, ale w całej kulturze popularnej – od rozrywki ludowej poprzez animację do gier video. Stawia tezę, że kultura rozrywkowa jest niezwykle silnie związana z religiami Japonii, czerpie z buddyzmu, shinto, magii. I choć samo nawiązanie nie jest niczym niezwykłym, niezwykła jest drobiazgowość w przedstawianiu elementów tradycyjnych w nowej formie. Dzięki niej kultura popularna Japonii staje się źródłem do badań nie tylko nad samą kulturą, ale też nad religią, społeczeństwem, moralnością. Spis treściSpis treści Wstęp Rozdział 1. Japońska kultura popularna 1.1. Kultura popularna i społeczeństwo – problem definicyjny 1.2. Popkultura japońska. Rozumienie i przykłady Rozdział 2. Religie japońskie – aspekt historyczny 2.1. Historia religii japońskich jako historia synkretyzmu 2.1.1. Rozwój i wpływ shinto na japońskie społeczeństwo 2.1.2. Buddyzm – zmiany w religijnym oglądzie świata 2.1.3. Trudna asymilacja chrześcijaństwa . 2.2. Znaczenie historii religii japońskich dla zrozumienia kultury popularnej Rozdział 3. Dobro i zło w japońskiej religii i filozofii 3.1. Problem rozumienia pojęć dobra i zła w japońskiej kulturze 3.2. Dobro i zło w kontekście japońskich wierzeń 3.3. Dobro i zło w życiu codziennym 3.4. Etyczny wymiar zemsty – zemsta doczesna i z zaświatów 3.5. Kwestia lingwistyczna – japońskie terminy związane ze złem Rozdział 4. Demonologia, przesądy, rytuały i legendy miejskie. Bezpośrednie źródła zła i dobra w popkulturze 4.1. Duchy jak uniformy. Japońska demonologia, klasyfikacja 4.2. Festiwale religijne a kultura popularna 4.3. Pochodzenie przesądów i związanych z nimi rytuałów oraz ich znaczenie w kulturze popularnej 4.4. Japońskie legendy miejskie – społeczne tło lęków Rozdział 5. Japoński horror – filmografia pod znakiem dobra i zła 5.1. Tradycja filmowa i tradycja horroru w Japonii 5.1.1. Pojęcie J-horroru i japońska specyfika filmów grozy lat dziewięćdziesiątych XX oraz XXI wieku 5.2. Czy dobro zawsze zwycięża? Duchy w kontekście dobra i zła w japońskiej kinematografii 5.3. Walka dobra ze złem w kontekście różnych rodzajów bakemono i yokai. Legendy miejskie w filmie Rozdział 6. W kręgu japońskiej animacji 6.1. Podbój kosmosu, wielkie roboty, świat duchów i sprawy codzienne – krótka historia anime 6.1.1. „Manga w mundurku” – podział mangi i anime ze względu na adresatów i na tematykę 6.2. Religia narysowana. Bogowie i bakemono w anime 6.3. Świat duchów w anime Rozdział 7. Horror w grach. Zło, które jest dobrem, i dobro, które jest złem 7.1. Gry jako dzieła artystyczne. Krótka historia gier konsolowych 7.2. Bakemono, rytuały, kulty – postacie zła w grach 7.3. Rola duchów w grach. Duchy dobre i złe Zakończenie. Dalsze losy bogów i demonów w japońskiej kulturze popularnej Bibliografia Podziękowania Posłowie Indeks nazwisk