Opis
Psychodietetyka to pierwszy w Polsce podręcznik zawierający wiedzę z zakresu żywienia człowieka, dietoprofilaktyki i dietoterapii, stylów jedzenia oraz podstaw prawa żywnościowego. Jest to kompleksowe kompendium z zakresu dietetyki, psychologii, medycyny i nauk o zdrowiu a także kultury fizycznej. Zawarte w nim zostały między innymi: • Najnowsze wyniki badań dotyczące interakcji między lekami a żywnością, • Relacja pomiędzy jedzeniem a emocjami • Metody leczenia otyłości • Metody i techniki pracy z osobami przejawiającymi różny poziom aktywności fizycznej, a także doświadczającymi trudności w kontrolowaniu jedzenia lub zmianie zachowań i nawyków żywieniowych. Autorami rozdziałów są wybitni specjaliści w swoich dziedzinach. Spis treściCzęść 1. Teoretyczne i praktyczne podstawy z zakresu dietetyki 1 1. Składniki pokarmowe – Dominika Głąbska 3 Makroskładniki 3 Składniki mineralne 14 Witaminy 28 2. Normy żywienia – Dominika Głąbska 44 Rodzaje norm żywienia 45 Wykorzystanie norm żywienia do oceny spożycia i planowania żywienia 48 Obowiązujące w Polsce normy żywienia 49 3. Rodzaje diet – Dominika Głąbska 56 Nomenklatura diet stosowanych w dietoterapii 57 Charakterystyka i zastosowanie typowych diet 59 4. Metody oceny sposobu żywienia i stanu odżywienia – Angelika Kargulewicz 67 Ocena sposobu żywienia 68 Ocena stanu odżywienia 75 5. Edukacja żywieniowa – Agata Juruć 83 Wprowadzenie 83 Z jakiego powodu edukacja żywieniowa jest potrzebna? 84 Edukacja zdrowotna i żywieniowa – definicja 87 Planowanie procesu edukacji żywieniowej 91 Cykl nauki Kolba i jego zastosowanie w edukacji żywieniowej 97 Najczęstsze bariery w efektywnej edukacji żywieniowej 99 Podsumowanie procesu edukacji indywidualnej 101 Podsumowanie 101 6. Poradnictwo dietetyczne – Ewa Lange 103 Poradnictwo dietetyczne i jego rola w zmianie zachowań żywieniowych 103 7. Dietoprofilaktyka i dietoterapia – Dariusz Włodarek 122 Zasady żywienia osób zdrowych oraz prewencja chorób cywilizacyjnych 123 Dietoterapia wybranych stanów chorobowych 129 8. Wprowadzenie do prawa żywnościowego – Anna Rej-Kietla 147 Unijne prawo żywnościowe 150 Ewolucja i rozwój prawa żywnościowego w Polsce 154 Zakres przedmiotowy prawa żywnościowego 156 Część 2. Teoretyczne i praktyczne podstawy z zakresu psychologii 163 9. Style jedzenia i ich charakterystyka – Bianka Lewandowska 165 Normalne style jedzenia 166 Problemowe style jedzenia 170 Optymalne style jedzenia 175 10. Emocje i ich regulacja a jedzenie: wzajemne współzależności – Anna Brytek-Matera 181 Procesualny model regulacji emocji 182 Poznawcza regulacja emocji 184 Relacja między stresem a zachowaniami żywieniowymi 186 Związek emocji z jedzeniem 188 Koncepcja jedzenia emocjonalnego 191 11. Psychologia odchudzania – Agata Juruć 196 Proces odchudzania – wstęp do problematyki zjawiska 196 Efektywność odchudzania 198 Zmiany emocjonalne wynikające z restrykcji żywieniowych 198 Motywacja i jej rola w procesie odchudzania 202 Etapy interwencji w redukcji masy ciała 207 Podsumowanie 212 12. Niezdrowe nawyki żywieniowe i ich zmiana – Monika Bąk-Sosnowska 214 Pojęcie nawyku żywieniowego i mechanizm jego działania 214 Wyznaczniki niezdrowych nawyków żywieniowych 216 Uwarunkowania niezdrowych zachowań żywieniowych 217 Zmiana jako proces 220 Psychologiczne determinanty motywacji do zmiany 222 Samokontrola a samoregulacja 225 Podsumowanie 226 13. Jak skutecznie zachęcać klientów/pacjentów do zmiany? Zastosowanie dialogu motywującego w psychodietetyce – Małgorzata Adamczyk-Zientara 228 Czym jest motywacja do zmiany? 228 Czym jest dialog motywujący? 229 Jak stosować dialog motywujący w praktyce psychodietetyka? 237 Jak skuteczny jest dialog motywujący w psychodietetyce? Przegląd badań naukowych 240 Jak uczyć się dialogu motywującego? 241 Podsumowanie 242 14. Podstawy pomocy psychologicznej – Sylwia Kluczyńska 244 Pomoc psychologiczna i jej formy 244 Czynniki sprzyjające skutecznemu pomaganiu 246 Komunikacja w procesie pomocy 248 Budowanie relacji i ustalanie celów pomocy 251 Opór w procesie pomocy 253 Etyczne aspekty pomocy psychologicznej 254 Psychologiczne koszty pomagania 255 15. Poradnictwo psychologiczne – Jan Czesław Czabała, Agnieszka Czachor 259 Wprowadzenie 259 Definicja i cele poradnictwa 260 Charakterystyka kryzysów rozwojowych 261 Problemy dietetyczne jako jeden z objawów kryzysu rozwojowego 262 Rodzaje zmian potrzebne do poradzenia sobie z objawami kryzysu rozwojowego 264 Sposoby osiągania tych zmian – proces poradnictwa psychologicznego 265 Część 3. Teoretyczne i praktyczne podstawy z zakresu nutrigenetyki, nauk o lekach i o zdrowiu 277 16. Wprowadzenie do nutrigenetyki – Agata Chmurzyńska 279 Podstawowe informacje o nutrigenetyce 279 Polimorfizm genów 280 Genetyczne uwarunkowania cech 283 Związek między polimorfizmem genów a wyborami żywieniowymi 289 17. Wpływ pożywienia na farmakoterapię – Anna Staniszewska 291 Wprowadzenie 291 Czas między spożyciem posiłku a zażyciem leku 292 Interakcje między płynami a stosowanymi lekami 294 In