Opis
Monitorowanie biochemiczne i biofizyczne stanowi przełom w nadzorowaniu płodu w czasie ciąży, a szczególnie w czasie porodu. Z metod fizycznych najczęściej jest stosowana kardiotokografia, polegająca na okresowej rejestracji czynności serca płodu w czasie ciąży. Pomaga to m.in. rozpoznać niedotlenienie płodu. Kardiotokografia i ultrasonografia ułatwiają zrozumienie fizjopatologii płodu i pozwalają korygować dotychczasowa taktykę położniczą w prowadzeniu patologicznej ciąży i porodu. Książka jest przeznaczona dla lekarzy, ginekologów, położników i neonatologów. Znalazł się w niej również rozdział wskazujący użyteczność kardiotokografii w kształceniu i pracy położnych. Spis treściSłowo wstępne 11 1. Kliniczne aspekty monitorowania stanu płodu - Zbigniew Słomko, Krzysztof Drews, Zbyszko Malewski 15 1.1. Dobrostan płodu 15 1.2. Stan zagrożenia płodu 16 1.3. Kliniczne aspekty monitorowania czynności serca płodu 22 1.3.1. Monitorowanie stanu płodu 24 1.3.2. Możliwości wewnątrzmacicznej poprawy stanu płodu 25 1.3.3. Stan zagrożenia płodu w ciąży niedonoszonej 25 2. Fizjologia układu krążenia płodu - Zbyszko Malewski 28 2.1. Odrębności anatomii układu krążenia płodu 28 2.2. Mechanizmy regulacji krążenia płodowego 31 2.3. Regulacja czynności serca płodu 34 2.3.1. Funkcja i przebieg nerwu błędnego 34 2.3.2. Odruchy z baroreceptorów 35 2.3.2.1. Odruch z baroreceptorów podczas zaburzeń w krążeniu pępowinowym 38 2.3.3. Odruch z chemoreceptorów 42 2.3.3.1. Odruch nurkowania 43 2.3.3.2. Reakcja układu krążenia płodu na hipoksemię wywołaną skurczem macicy 45 2.3.4. Inne mechanizmy zmniejszające częstość uderzeń serca 48 2.3.4.1. Zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe u płodu 49 2.3.5. Mechanizm powstawania zmienności częstości uderzeń serca płodu 50 3. Biofizyczne metody badania czynności serca płodu - Zbyszko Malewski 56 3.1. Fonokardiografia płodowa (PCG) 58 3.2. Elektrokardiografia płodowa (FECG) 59 3.3. Płodowa kardiografia ultradźwiękowa (US) 63 4. Ocena czynności skurczowej mięśnia macicy - Krzysztof Drews, Zbigniew Słomko, Wojciech Pieńkowski 75 4.1. Rodzaje czynności skurczowej 75 4.2. Metody oceny czynności skurczowej 76 4.2.1. Tokografia zewnętrzna 77 4.2.2. Tokografia wewnętrzna 78 4.2.3. Elektrohisterografia 79 4.3. Ocena ilościowa czynności skurczowej mięśnia macicy 79 4.3.1. Jednostki aktywności mięśnia macicy 81 4.3.2. Nieprawidłowa czynność skurczowa mięśnia macicy 82 4.4. Napięcie podstawowe 84 5. Mianownictwo kardiotokograficzne - Zbigniew Słomko, Zbyszko Malewski 87 5.1. Podstawowa częstość uderzeń serca płodu 96 5.1.1. Automatyczne wyznaczanie podstawowej częstości uderzeń serca płodu 98 5.2. Zmienność częstości uderzeń serca płodu 103 5.2.1. Automatyczny pomiar i ocena zmienności częstości uderzeń serca płodu 109 5.3. Akceleracje 111 5.4. Definicja i klasyfikacja deceleracji 113 6. Testy kardiotokograficzne - Zbigniew Słomko, Zbyszko Malewski 125 6.1. Kardiotokograficzny test niestresowy 125 6.1.1. Przeprowadzanie testu niestresowego 125 6.1.2. Kryteria oceny wyniku testu 127 6.2. Kardiotokograficzne testy stymulacji płodu 130 6.3. Kardiotokograficzny test skurczowy 137 6.3.1. Przeprowadzanie testu skurczowego 137 6.3.2. Interpretacja wyniku testu 138 7. Niedotlenienie płodu oraz weryfikacja biochemiczna zapisu kardiotokograficznego - Zbigniew Słomko, Zbyszko Malewski 142 7.1. Mianownictwo 143 7.2. Śródporodowe badanie krwi włośniczkowej płodu 144 7.3. Badanie krwi z tętnicy i żyły pępowinowej po porodzie 147 7.4. Czynniki wpływające na dokładność badania krwi 147 7.5. Stan kliniczny noworodka a parametry krwi płodu 150 7.6. Rozwój dziecka a parametry krwi w okresie porodu 155 7.7. Przedporodowe badanie parametrów krwi płodu 158 7.8. Zastosowanie monitorowania biochemicznego płodu 159 8. Badanie kardiotokograficzne w okresie ciąży - Zbyszko Malewski 164 8.1. Prawidłowa czynność serca płodu w okresie ciąży 164 8.2. Bradykardia przewlekła 168 8.3. Tachykardia 171 8.4. Kliniczne znaczenie zmienności częstości uderzeń serca płodu 172 8.4.1. Sinusoidalny zapis częstości uderzeń serca płodu 173 8.5. Kardiotokograficzne objawy przewlekłej niewydolności maciczno-łożyskowej 177 9. Monitorowanie kardiotokograficzne w okresie porodu - Zbigniew Słomko, Zbyszko Malewski 184 9.1. Wpływ porodu na stan płodu 184 9.2. Zasady śródporodowego monitorowania stanu płodu 186 9.3. Interpretacja zapisu czynności serca płodu w okresie porodu 191 9.4. Deceleracja przedłużona i ostra bradykardia 195 9.4.1. Postępowanie podczas ostrej bradykardii 197 9.5. Przewlekła bradykardia 198 9.6. Tachykardia 203 9.7. Zmienność częstości uderzeń serca płodu 205 9.8. Deceleracje 207 9.8.1. Deceleracje wczesne - znaczenie kliniczne 207 9.8.2. Deceleracje zmienne - znaczenie kliniczne 207 9.8.3. Deceleracje późne - znaczenie kliniczne 211 9.9. Możliwości wewnątrzmacicznej poprawy stanu płodu 212 9.9.1. Wewnątrzmaciczna resuscytacja płodu 214 10. Problemy w monitorowaniu kardiotokograficznym - Zbyszko Malewski 220 11. Pulsoksymetria płodowa - Bo