Opis
W tym podręczniku Czytelnik znajdzie wiedzę, która umożliwi poprawne zaplanowanie, przeprowadzenie i ocenę skuteczności treningu pamięci. Przemysław Bąbel i Agnieszka Baran pokazują, jak od wiedzy na temat pamięci można przejść do jej aktywnego wspomagania. W kolejnych rozdziałach przedstawiają: • Specyfikę treningu pamięci jako treningu poznawczego, szkolenia oraz metody wspomagania pamięci • Charakterystykę natury pamięci oraz jej działania • 10 zasad wspomagania pamięci opartych na dowodach naukowych. Zasady te stanowią podstawę tworzenia technik i ćwiczeń wykorzystywanych podczas treningu pamięci • Etapy procesu projektowania i realizacji treningu pamięci wraz z cennymi praktycznymi wskazówkami • Katalog technik i ćwiczeń, które można wykorzystać w treningu pamięci, a także modyfikować, tworząc własne, autorskie ćwiczenia • Scenariusze treningów pamięci dla różnych grup docelowych. Trening pamięci. Podręcznik trenera jest poszerzonym i uzupełnionym wydaniem książki opublikowanej w 2011 roku. Nowa edycja została znacząco zmodyfikowana i zaktualizowana. Autorzy uwzględnili najnowszą literaturę naukową, podjęli problem skuteczności treningów pamięci oraz prowadzenia treningów online. Katalog technik i ćwiczeń został uzupełniony o zadania wspierające pamięć autobiograficzną. Nowe scenariusze treningów pokazują, że wspomaganie pamięci może się z powodzeniem odbywać także poza salką szkoleniową. Spis treściWPROWADZENIE VII 1. SPECYFIKA TRENINGU PAMIĘCI 1 1.1. Skuteczność treningu pamięci 7 2. PAMIĘĆ I JEJ WSPOMAGANIE 11 2.1. Pamięć: natura i działanie 11 2.1.1. Różne rozumienia pamięci 12 2.1.2. Fazy i rodzaje pamięci 14 2.2. Zasady wspomagania pamięci 19 Zasada 1. Koncentracja uwagi 21 Zasada 2. Porcjowanie informacji 22 Zasada 3. Powtarzanie 23 Zasada 4. Schodzenie na poziom semantyczny 24 Zasada 5. Uwzględnianie kolejności informacji 25 Zasada 6. Wykorzystywanie wyobraźni 26 Zasada 7. Odnoszenie do Ja 28 Zasada 8. Wzbudzanie emocji 28 Zasada 9. Robienie przerw 30 Zasada 10. Wykorzystywanie wskazówek 31 3. PROJEKTOWANIE I REALIZACJA TRENINGU PAMIĘCI 37 3.1. Identyfikacja i analiza potrzeb treningowych 41 3.1.1. Identyfikacja potrzeb treningowych w zależności od rodzaju treningu 43 3.1.1.1. Zamknięty trening pamięci 44 3.1.1.2. Otwarty trening pamięci oraz trening pamięci realizowany w ramach projektu społecznego 53 3.1.2. Analiza potrzeb treningowych 58 3.2. Określanie celów treningu 59 3.3. Dobór treści i metod treningu 65 3.3.1. Dobór i selekcja treści 66 3.3.2. Układ treści treningowych 68 3.3.3. Dobór metod treningowych 71 3.4. Tworzenie scenariusza treningu 73 3.5. Organizacja treningu 78 3.5.1. Czas trwania treningu 78 3.5.2. Miejsce treningu 80 3.5.3. Pomoce i materiały szkoleniowe 82 3.6. Realizacja treningu 85 3.6.1. Prowadzący i uczestnicy treningu 85 3.6.2. Przebieg treningu pamięci 87 3.7. Ocena treningu 91 3.7.1. Poziom reakcji 94 3.7.2. Poziom uczenia się 98 3.7.3. Poziom zachowania 104 3.8. Grupowy trening pamięci prowadzony zdalnie 107 4. KATALOG TECHNIK I ĆWICZEŃ TRENINGOWYCH 117 4.1. Ćwiczenia integracyjne oraz przygotowujące do udziału w treningu pamięci 121 4.1.1. Pamięciowe ćwiczenia integracyjne 122 4.1.2. Ćwiczenia zwiększające motywację uczestników do udziału w treningu pamięci 128 4.1.3. Ćwiczenia aktywizujące 134 4.2. Ćwiczenia dotyczące prezentacji informacji o pamięci 144 4.3. Ćwiczenia koncentracji uwagi i innych jej aspektów 171 4.4. Techniki wspomagania pamięci 205 4.4.1. Ćwiczenia przygotowujące do prezentacji technik wspomagania pamięci 205 4.4.1.1. Ćwiczenia budowania skojarzeń 206 4.4.1.2. Ćwiczenia posługiwania się wyobrażeniami 213 4.4.1.3. Ćwiczenia posługiwania się piktogramami 220 4.4.2. Mnemotechniki 226 4.4.2.1. Rymowanka 227 4.4.2.2. Akronimy i akrostychy 231 4.4.2.3. Łańcuszek skojarzeń 234 4.4.2.4. Rzymski pokój 236 4.4.2.5. Systemy zakładkowe 239 4.4.2.6. Mapa myśli 249 4.4.3. Techniki opanowywania informacji z tekstów 253 4.4.4. Techniki zapamiętywania informacji o nowo poznanych osobach 256 4.4.5. Ćwiczenia autobiograficzne 273 5. PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ 279 Scenariusz zajęć wprowadzająco-integracyjnych 281 Scenariusz zajęć poświęconych technikom ułatwiającym uczenie się obcojęzycznych słówek 285 Scenariusz zajęć poświęconych mnemotechnice łańcuszka skojarzeń 288 Scenariusz zajęć zdalnych poświęconych mnemotechnice rzymskiego pokoju 291 Scenariusz zajęć prowadzonych w plenerze 294 Scenariusz zajęć ukierunkowanych na wspomaganie pamięci prospektywnej 297 Scenariusz zajęć dotyczących tworzenia map myśli 300 LITERATURA CYTOWANA 303 O AUTORACH 307