Opis
Nowe, zaktualizowane i rozszerzone wydanie cieszącego się od lat niesłabnącym zainteresowaniem podręcznika zawierającego prezentację podstawowych zagadnień współczesnej ekonomii, zarówno w skali makro, jak i mikro. Obok ujęć teoretycznych, odnoszących się do dorobku głównych nurtów teorii ekonomii, zawiera odwołania do rzeczywistości gospodarczej, zwłaszcza gospodarki polskiej okresu transformacji. W nowym wydaniu zostały zaktualizowane treści poszczególnych rozdziałów i zmieniony ich układ. Dodano także nowe rozdziały, w których m.in. omawiane są główne nurty ekonomii, zagadnienia związane z polityką pieniężną, integracją europejską i globalizacją. Do najważniejszych zalet podręcznika należą: - przystępny język wykładu, który pozwala zarówno studentom, jak i szerszemu kręgowi czytelników, na zrozumienie podstawowych problemów współczesnej ekonomii; - wykorzystywanie w minimalnym, niezbędnym stopniu ujęć algebraicznych; - liczne ilustracje ułatwiające zrozumienie trudniejszych problemów; - odniesienia do polskiej rzeczywistości gospodarczej, co zdecydowanie wyróżnia podręcznik na tle tłumaczonych opracowań zagranicznych autorów. Podręcznik może być wykorzystany przez studentów ekonomii i zarządzania, w zakresie przedmiotów: podstawy ekonomii, elementy ekonomii, mikroekonomia, makroekonomia, podstawy ekonomii społecznej, mikroekonomia i funkcjonowanie przedsiębiorstw. Zespół autorski tworzą pracownicy Uniwersytetu Łódzkiego, Politechniki Warszawskiej oraz Narodowego Banku Polskiego. Spis treściPrzedmowa do wydania czwartego 15 Od Autorów 17 Część I. Wprowadzenie do ekonomii 19 1. Podstawowe pojęcia i przedmiot ekonomii (Stefan Krajewski, Roman Milewski ) 21 1.1. Czym się zajmuje ekonomia? 23 1.2. Potrzeby ludzkie, produkcja i praca, czynniki produkcji 25 1.3. Proces gospodarowania, podmioty i decyzje gospodarcze 29 1.4. Własność 31 1.4.1. Pojęcie własności 31 1.4.2. Klasyfikacja własności 33 1.4.3. Własność w sensie prawnym i ekonomicznym 34 1.5. Ograniczoność zasobów, racjonalność gospodarowania i rachunek ekonomiczny 36 1.5.1. Granica możliwości produkcyjnych 36 1.5.2. Racjonalność gospodarowania i rachunek ekonomiczny 38 1.6. Metody badań ekonomicznych, kategorie i prawa ekonomiczne 40 1.7. Modele ekonomiczne 41 1.8. Ekonomia a inne nauki 43 2. Główne nurty ekonomii (Janina Godłów-Legiędź) 47 2.1. Wstęp 49 2.2. Geneza ekonomii i różnorodność poglądów ekonomicznych 50 2.2.1. O nazwie ekonomia 50 2.2.2. Dlaczego ekonomiści mają tak często różne poglądy? 50 2.3. Ekonomia klasyczna i liberalizm 52 2.3.1. Podział pracy i wolność – główne idee ojca ekonomii 52 2.3.2. Liberalne społeczeństwo Adama Smitha 53 2.3.3. Następcy Adama Smitha i główne idee ekonomii klasycznej 54 2.4. Socjalizm i idea centralnego planowania 56 2.4.1. Socjalizm jako doktryna przeciwstawna do liberalizmu 56 2.4.2. Karol Marks jako krytyk kapitalizmu i twórca strategii ruchu robotniczego 57 2.5. Rewolucja marginalna i ekonomia neoklasyczna 58 2.6. John M. Keynes i interwencjonizm państwowy 59 2.6.1. Teoria Keynesa jako odpowiedź na kryzys kapitalizmu 59 2.6.2. Uwaga Keynesa skoncentrowana na okresie krótkim i globalnym popycie 61 2.6.3. Krytyka oszczędzania 61 2.6.4. Argumenty za interwencjonizmem państwowym 62 2.6.5. Rozwój i znaczenie idei Keynesa 63 2.7. Milton Friedman i monetaryzm 64 2.7.1. Przyczyny odejścia od idei Keynesa 64 2.7.2. Znaczenie pieniądza, stabilnych cen i polityki pieniężnej 65 2.7.3. Naturalna stopa bezrobocia 66 2.8. Nowa ekonomia instytucjonalna 67 2.8.1. Na czym polega instytucjonalna perspektywa w badaniach ekonomicznych? 67 2.8.2. Ronald Coase: koszty transakcyjne i znaczenie prawa 68 2.8.3. Douglass North: instytucje i rozwój gospodarczy 69 2.9. Ekonomia behawioralna 70 2.9.1. Czy podmioty gospodarcze działają racjonalnie? 70 2.9.2. Ważniejsze odkrycia i wnioski 73 2.10. Podsumowanie 74 3. Systemy gospodarcze. Transformacja polskiej gospodarki (Stefan Krajewski) 77 3.1. Wstęp 79 3.2. Charakterystyka dwóch systemów: rynkowego i nakazowo- -rozdzielczego 80 3.2.1. Cechy systemu gospodarki rynkowej 80 3.2.2. Ewolucja systemu gospodarki rynkowej 81 3.2.3. System gospodarki nakazowo-rozdzielczej 83 3.2.4. Ewolucja systemu nakazowo-rozdzielczego 85 3.2.4.1. Jugosławia 86 3.2.4.2. Polska 86 3.3. Proces transformacji do gospodarki rynkowej w Polsce 88 3.4. Zakończenie 107 Część II. Podstawy mikroekonomii 109 4. Podstawowe kategorie rynku (Walentyna Kwiatkowska) 111 4.1. Definicje rynku i jego rodzaje 113 4.2. Rola rynku w gospodarce 114 4.3. Popyt, krzywa popytu. Związek między ceną i popytem 116 4.4. Pozacenowe determinanty popytu 119 4.5. Nietypowe krzywe popytu 121 4.6. Podaż, krzywa podaży. Związek między ceną i podażą 123 4.7. Czynniki pozacenowe wpływające na podaż 124 4.8. Równowaga rynkowa 126 4.9. Stan nierównowagi rynkowej. Działanie mechanizmu rynkowego 126 4.10. Wpływ cen minimalnych i maksymalnych na sytuację rynkową 131 4.11. Elastyczność popytu 133 4.11.1. Cenowa elastyczność popytu 133 4.11.2. Cenowa ela