Opis
ePUB ISBN: 978-83-01-17622-8 Autor omawia ekonomiczne i polityczno-ustrojowe uwarunkowania przemian w gospodarce światowej i polskiej, uwzględniając elementy teorii ekonomii i historii myśli ekonomicznej, w tym zagadnienia dotyczące pieniądza, finansów, koniunktury i kryzysów ekonomicznych oraz integracji ekonomicznej i globalizacji gospodarki światowej. Czytelnik pozna trendy gospodarcze, co umożliwi mu lepsze zrozumienie obecnej sytuacji światowej. Spis treściOd Autora 11 Rozdział 1. Rolnictwo podstawą rozwoju gospodarczego 13 1.1. Istota feudalizmu 13 1.2. Ustrój rolny 15 1.3. Postęp agrotechniczny 21 1.4. Położenie ludności 22 Rozdział 2. Rozwój gospodarki towarowo-pieniężnej 25 2.1. Przeobrażenia ekonomiki europejskiej 25 2.2. Przejawy gospodarki towarowej na ziemiach polskich 28 Rozdział 3. Rozkwit i upadek gospodarki folwarczno-pańszczyźnianej 40 3.1. Przemiany w rolnictwie europejskim XV–XVIII w 40 3.2. Przesłanki przejścia do gospodarki folwarczno-pańszczyźnianej w Polsce 43 3.3. Folwark pańszczyźniany i jego istota 46 3.4. Kryzys systemu folwarczno-pańszczyźnianego 54 Rozdział 4. Proces akumulacji pierwotnej w Anglii i na ziemiach polskich 59 4.1. Rozumienie procesu akumulacji pierwotnej 59 4.2. Klasyczny przebieg akumulacji pierwotnej w Anglii 62 4.3. Rolnictwo głównym źródłem akumulacji pierwotnej 64 4.4. Polityka protekcyjna rządu 69 4.5. Kapitał handlowy i bankowy 71 4.6. Podatki i dzierżawy 76 4.7. Dostawy państwowe, wojskowe i spekulacje 79 4.8. Protekcjonizm celny i kapitały obce 80 4.9. Początki rynku siły roboczej 81 4.10. Wnioski i uwagi 83 Rozdział 5. Ustrój rolny i rewolucja agrarna 86 5.1. Zmiany strukturalne w rolnictwie europejskim 86 5.2. Nowy ustrój agrarny na ziemiach polskich 89 5.3. Rewolucja agrarna 95 5.4. Postęp w zakresie agrokultury na ziemiach polskich 97 Rozdział 6. Rewolucja przemysłowa 101 6.1. Przesłanki rewolucji przemysłowej 101 Wpływ sfery intelektualnej 101 Presja demograficzna 107 Rewolucja agrarna 108 System finansowy 109 Infrastruktura i komunikacja 110 Uwarunkowania polityczno-społeczne 111 Czynniki zewnętrzne 112 6.2. Innowacje w przemyśle, energetyce i transporcie 114 6.3. Rewolucja przemysłowa na ziemiach polskich 121 6.4. Przewrót przemysłowy w Królestwie Polskim 122 6.5. Rewolucja przemysłowa w zaborze pruskim 126 6.6. Przejawy postępu technicznego w Galicji 129 Rozdział 7. Rozwój gospodarczy 1800–1870 132 7.1. Rola regulacyjna rynku 132 7.2. Cykle i kryzysy gospodarcze 133 7.3. Wzrost produkcyjności rolnictwa 135 7.4. Rozwój gospodarki towarowej na ziemiach polskich 138 7.5. Podział dochodu. Zmiany w położeniu chłopa i właściciela folwarku 142 7.6. Postęp industrializacji w skali światowej 146 7.7. Międzynarodowe stosunki handlowe. Eksport kapitału 148 7.8. Wzrost produkcji przemysłowej. Rozwój transportu i handlu 151 7.9. Zmiany w stosunkach produkcji 155 Rozdział 8. Początki gospodarki monopolistycznej 1870–1914 162 8.1. Istotne cechy kapitalizmu monopolistycznego 162 8.2. Przesłanki monopolizacji 164 Postęp techniczny i akumulacja kapitału 164 Czynniki zewnętrzne 172 Kryzys ekonomiczny 174 8.3. Charakterystyka pierwszych organizacji monopolistycznych na ziemiach polskich 175 8.4. Wzrost gospodarczy 183 8.5. Pieniądz, banki, kredyt 191 8.6. Handel międzynarodowy, eksport kapitału, transport i komunikacja 193 8.7. Przemiany społeczne 199 Rozdział 9. Ekonomiczno-społeczne konsekwencje I wojny światowej 203 9.1. Przyczyny wojny 203 9.2. Materialne potrzeby krajów walczących 204 9.3. Zmiany strukturalne i instytucjonalne 206 9.4. Wpływ wojny na gospodarkę światową 208 9.5. Sytuacja na ziemiach polskich w okresie I wojny światowej 210 Zniszczenia wojenne, rabunek i rekwizycje 210 Życie gospodarcze 212 Położenie materialne społeczeństwa 215 Rozdział 10. Stabilizacja systemu kapitalistycznego 1918–1929 217 10.1. „Złote lata” gospodarki rynkowej 217 Sytuacja międzynarodowa 217 Powojenne trudności odbudowy 218 Przebieg koniunktury. Dochód narodowy 220 Rozwój przemysłu, rolnictwa, handlu i transportu 222 Stosunki pieniężne i skarbowe. Spółdzielczość 226 10.2. Odbudowa i rozwój gospodarki polskiej 228 Skutki zaborów 228 Gospodarka wojenna 230 Inflacja markowa. Reformy skarbowe Władysława Grabskiego 231 Zamach majowy. Pozytywne tendencje w gospodarce polskiej 240 Rozdział 11. Wielki kryzys ekonomiczny 1929–1933/1935 245 11.1. Przyczyny kryzysu 245 11.2. Kryzys w rolnictwie 248 11.3. Kryzys w przemyśle 251 11.4. Problemy walutowo-skarbowe 255 11.5. Zmiany w handlu zagranicznym i wewnętrznym 258 11.6. Polityka rządu wobec kryzysu 261 Rozdział 12. Interwencjonizm państwowy 263 12.1. Uwagi wstępne 263 12.2. Wzrost interwencjonizmu w czołowych krajach kapitalistycznych 265 New Deal w Stanach Zjednoczonych 265 Wielka Brytania i Francja 267 Interwencjonizm w państwach faszystowskich 268 12.3. Interwencjonizm państwowy w Polsce 270 Program inwestycyjny i jego realizacja 1936–1939 271 Stosunki pieniężno-kredytowe 274 Interwencjonizm w rolnictwie 278 Rozbudowa interwencjoni