Opis
Jadwiga Staniszkis o swojej książce: Realną władzę ma nie nominalne centrum rządzenia, lecz logika globalna. To ona „wstrzeliła” instytucjonalną strukturę rynku dojrzałego w rynek „wschodzący” i narzuciła sekwencję liberalizacji „od końca”, od sfery finansów – zgodnie z wymogami celu dojrzałego, postindustrialnego kapitalizmu. Dokonało się to kosztem akumulacji postkomunistycznego kapitału. Zarządzanie, egzekwując tę instytucjonalną logikę, wchodzi w kolizję z coraz bardziej bezradnym rządzeniem, które już nie kontroluje tego, za co wciąż odpowiada. Inny analizowany tu problem to historyczna i kulturowa geneza obecnego pęknięcia w świecie zachodnim, kolizja „nowoczesnych państw Europy Zachodniej” z „przednowoczesnym” systemem rządzenia w USA. Podczas gdy Stany Zjednoczone posiadają neoimperialny potencjał, te pierwsze są korodowane przez globalizację. Odmienna jest sytuacja państw azjatyckich. Ukazuję tu rolę szczególnej „ontologizacji czasu” w kulturze Azji Wschodniej, jako zasobu pozwalającego dziś bronić się przed przemocą strukturalną i asymetrią racjonalności wnoszoną przez globalizację. Spis treściPrzedmowa: władza i globalizacja 7 Rozdział pierwszy. Władza relacyjna, której już nie ma? 37 Co to znaczy „kontrolować”? Dialektyka „naturalności” i „sztuczności” a logika ,,naturalności” 39 „Sztuczność” a racjonalność 46 Państwo „polityczne” i „niepolityczne”: polityczność bez polityki i polityka bez polityczności 52 „Reprodukowanie” i „znoszenie różnicy” 56 Koncepcje człowieka u źródeł koncepcji państwa 59 Władza i globalizacja: nowe znaki zapytania 61 Rozdział drugi. Asymetria racjonalności: globalizacja i postkomunizm 69 Postkomunizm: władza systemu contra system władzy 81 Na krawędzi chaosu – bez samoorganizacji 91 Niekompletny kapitalizm (przypadek Polski) 105 Rozdział trzeci. Konflikty w świecie zachodnim 120 Federalizm amerykański jako model globalnego porządku? 120 Amerykański model federacji: próba przybliżenia 130 Podziały w świecie zachodnim: próba wyjaśnienia 142 1. Idea obywatela 143 2. Idea społecznego obywatelstwa 144 3. Problem „suwerena” 145 4. Idea suwerenności 147 5. Rola polityki 148 6. Rola biurokracji 149 7. Racjonalizacja – Rozum – irracjonalność 149 8. Pesymizm – optymizm 150 9. Konflikt – zgoda 151 Neoimperium: imperatywy sterowności 151 Rozdział czwarty. Wyzwania globalne, kultura i rozwój 164 Zamiast zakończenia: sztuka panowania 187 Indeks rzeczowy 203