Opis
Twórczość Toni Morrison oscyluje wokół tematyki rodziny, afroamerykańskiej historii i amerykańskiego dziedzictwa rasowego. Pisarka chętnie przełamuje tradycyjne sposoby myślenia o rodzinie i kwestionuje bezrefleksyjne konstruowanie ról genderowych. W swych powieściach tworzy wielopokoleniowe społeczności kobiece, przy czym portretuje kobiety niepokorne, przekraczające granice obyczajowe i dumnie stawiające czoła przeciwnościom losu. Przedstawiony w powieściach Morrison bogaty świat kobiet nie tylko zadaje kłam stereotypowi literatury i kultury afroamerykańskiej jako zdominowanej przez mężczyzn, ale i przyznaje prymat ambitnej amerykańskiej literaturze kobiecej kojarzonej z nazwiskami Charlotte Perkins Gilman, Kate Chopin, Sylwi Plath, Zory Neale Hurston czy Alice Walker. Toni Morrison jest najwybitniejszą pisarką afroamerykańską XX wieku. Urodziła się w 1931 roku jako Chloe Ardelia Wofford w Lorain, w stanie Ohio. Ukończyła studia na Howard University i Cornell University. Wykładała na Cornell University i Princeton University. Jest autorką dziesięciu powieści, libretta operowego i książki krytycznej Playing in the Dark: Whiteness and the Literary Imagination. Zadebiutowała w roku 1970 powieścią The Bluest Eye, jednak prawdziwy sukces wydawniczy i krytyczny osiągnęła dzięki książce o czasach niewolnictwa Umiłowana (1987, wyd. pol. 1996). Została uhonorowana National Book Award oraz Nagrodą Pulitzera. Jest pierwszą Afroamerykanką wyróżnioną literacką Nagrodą Nobla (1993). Swoją twórczością Morrison kieruje uwagę czytelnika w stronę bogatej kultury afroamerykańskiej, ze szczególnym uwzględnieniem tematyki kobiecej. Ponadto jej powieści odwołują się do historii USA i proponują rewizję głównych amerykańskich mitów. Spis treściEwa Łuczak – Wstęp – Toni Morrison a amerykańskie jeremiady 7 Justyna Włodarczyk – Niewypowiadalne wypowiedziane: debiutancka powieść Morrisom – The Bluest Eye 17 Patrycja Antoszek – Pomiędzy niebem a piekłem: Sula 33 Anna Pochmara – Gra w ciemno – dylematy i paradoksy lektury opowiadania – „Recitatif” 47 Anna Warso – Co naprawdę spotkało Maggie? Inny i ja w opowiadaniu – „Recitatif” (Addendum) 65 Ewa Łuczak – Powrót do domu w Pieśni Salomonowej: nostalgia a budowanie tożsamości 75 Anna Krawczyk-Łaskarzewska – W niewoli traumy i niepamięci: Umiłowana 93 Grażyna M.T. Branny – Raj czy czyściec, Światłość w sierpniu czy mrok Południa. Pamięć zbiorowa a sygnifikacja w powieści Toni Morrisom i Williama Faulknera 117 Marek Paryż – Demitologizacja początków Ameryki w Odruchu serca 147 Ewa Łuczak – Coś więcej niż kłótnia rodzinna: Toni Morrison jako krytyk społeczny i literacki 163