Opis
Tematem niniejszej pracy jest młodzieżowa subkultura chuliganów piłkarskich, a ściślej rzecz biorąc, polska odmiana owej subkultury – tak zwani „szalikowcy”. Nazwa, jak wiadomo, pochodzi od szalików w barwach klubowych, noszonych przez kibiców. Mimo że rekwizyt ten jest noszony także przez osoby zupełnie niezwiązane z chuligańskimi awanturami na stadionach, termin „szalikowcy” przyjął się na dobre nie tylko w publicystyce, lecz również w naukowych opracowaniach tego zjawiska.Awantury i bójki, do których dochodzi na stadionach i w ich okolicach, ewentualnie na trasach dojazdowych kibiców, wciąż stanowią u nas jedną z głównych form działalności subkultury chuliganów piłkarskich.Jakie są przyczyny bójek i awantur wywoływanych przez kibiców? W jaki sposób doszło do uformowania się na bazie uwielbienia dla piłkarskiego klubu trwałego ruchu subkulturowego? Co sprawia, że uczestnicy tych zajść, budzący lęk i niechęć, ogólnie potępiani, narażający mienie publiczne i prywatne na olbrzymie straty i ryzykujący zdrowiem, a nierzadko życiem dla dość trywialnej i w wypaczony sposób pojmowanej idei przywiązania do barw klubowych – sami są niezwykle dumni z siebie i z tego, co robią? Praca ta ma w swoim założeniu stanowić próbę odpowiedzi na powyższe pytania.Książka jest zapisem pracy magisterskiej pt. Etos rycerski na stadionach. Subkultura szalikowców w świetle wybranych koncepcji badawczych, obronionej na Uniwersytecie Gdańskim w 2004 roku. Spis treściWstęp 7Rozdział 1. Metody zbierania danych, cele pracy, podstawowe pojęcia 9Najważniejsze publikacje w polskiej literaturze 9Metody gromadzenia danych 10Cele pracy 11Kultura a subkultura 12Pojęcie subkultury 14Młodzież 16Subkultury młodzieżowe 18Subkultury przemocy 20Rozdział 2. Subkultura szalikowców 24Subkultura szalikowców a zjawisko chuligaństwa 24Historia zachowań dewiacyjnych publiczności sportowej 26Szalikowiec jako typ idealny 31Subkultura szalikowców - charakterystyka 35Typologia form zachowań szalikowców 39Specyficzne cechy chuligaństwa futbolowego w Polsce 48Rozdział 3. Analiza podobieństw między etosem i zachowaniami szalikowców a średniowiecznego rycerstwa europejskiego 51Miejsce w strukturze społecznej i samoocena 52Symbole i pieśni 53Struktura grup 55Poczucie solidarności i polityka 56Wzór osobowy 57Zachowania, poglądy, styl życia 61Piśmiennictwo 64Kodeksy postępowania 65Walka 66Rozdział 4. Koncepcje, za pomocą których tłumaczy się genezę zjawiska dewiacyjnych zachowań widowni sportowej 72Koncepcje psychologiczne 73Koncepcje socjologiczne 78Propozycje Przemysława Piotrowskiego 83Rozdział 5. Subkultura szalikowców w świetle wybranych koncepcji Ericha Fromma 90Erich Fromm - nota biograficzna 90Agresja 91Ucieczka od wolności 93Autorytaryzm 99Autorytaryzm a "syndrom rycerstwa" 109Przyczyny tworzenia się subkultur autorytarnych 112Destruktywność (nekrofilia) 119Potrzeby psychiczne człowieka 123Rozdział 6. Przeciwdziałanie dewiacyjnym zachowaniom widowni sportowej 127Rozwiązania europejskie 127Rozwiązania polskie 128Warunki skutecznej profilaktyki 130Podsumowanie i wnioski 135Literatura 140