Opis
"Odliczenie i zwrot podatku naliczonego to podstawowe "mechanizmy" funkcjonowania podatku od towarów i usług. Przyznanie uprawnienia do odliczenia i zwrotu ma przy tym nie tylko znaczenie dla skutków podatku VAT ocenianych w kraju, lecz także wiąże się z realizacją jednej z podstawowych zasad wspólnego systemu podatku VAT. Stąd też kompleksowa analiza odliczenia i zwrotu podatku naliczonego ma ogromne znaczenie nie tylko dla oceny skutków podatku VAT w kraju, ale także w obszarze Unii Europejskiej (...)". Dr hab. Paweł Borszowski, prof. UWr W opracowaniu skomentowano kluczowe zagadnienia związane z problematyką podatku naliczonego, w tym: wyłączenia i ograniczenia w prawie do odliczenia podatku naliczonego, zwrot podatku naliczonego dla podatników krajowych i zagranicznych, korektę podatku naliczonego. Przeanalizowano również kwestie zakresu związku podatku naliczonego ze sprzedażą opodatkowaną podatnika oraz znowelizowane z dniem 1 stycznia 2014 r. przepisy dotyczące powstania i realizacji prawa do odliczeń. Ze względu na kluczowe dla przedsiębiorców zmiany obowiązujące od początku 2014 r. oraz od 1 kwietnia 2014 r. dużo uwagi poświęcono systemowi ograniczeń w prawie do odliczenia. Adresaci: Książka przeznaczona jest dla doradców podatkowych, osób związanych z obsługą podatkową firm oraz pracowników działów księgowych i finansowych. Może stanowić cenną pomoc dla studentów prawa i ekonomii zainteresowanych poszerzeniem wiedzy z zakresu podatku od towarów i usług. Spis treściWykaz skrótów 9 Wprowadzenie 15 Rozdział I Prawo do odliczenia podatku naliczonego jako fundamentalne prawo podatnika i jego przesłanki 19 1. Podatek naliczony - geneza i natura odliczenia 19 2. Prawo do odliczenia - przesłanki podmiotowe 24 3. Związek podatku naliczonego ze sprzedażą opodatkowaną 29 3.1. Wprowadzenie 29 3.2. Podatek naliczony - koncepcja związku bezpośredniego i cenotwórcza rola podatku naliczonego 30 3.3. Podatek naliczony - związek bezpośredni a koszty ogólne 32 3.4. Zakres związku podatku naliczonego ze sprzedażą opodatkowaną w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz interpretacjach Ministerstwa Finansów 37 3.5. Prawo do odliczenia - wykorzystywanie mieszane (działalność opodatkowana i cele prywatne) 49 3.5.1. Dwa modele mieszanego wykorzystywania nabywanych świadczeń 49 3.5.2. Doktryna assets labelling i jej ograniczenie 50 3.6. Sfera prywatna podatnika - spory wokół świadczeń z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych 58 4. Wybrane problemy dotyczące odliczenia podatku naliczonego 61 4.1. Prawo do odliczenia podatku naliczonego w kontekście świadczeń nieodpłatnych 61 4.2. Prawo do odliczenia podatku naliczonego a dostawa towarów używanych 63 4.3. Prawo do odliczenia podatku naliczonego w przypadku błędnej implementacji prawa unijnego - zakaz "niesymetrycznego powoływania się na prawo unijne" 65 Rozdział II Źródła podatku naliczonego, powstawanie i wykonywanie prawa do odliczenia 71 1. Źródła podatku naliczonego 71 2. Powstanie i realizacja (wykonywanie) prawa do odliczenia 94 2.1. Pojęcie powstania a pojęcie wykonywania prawa do odliczenia na gruncie prawa unijnego 94 2.2. Powstanie i wykonywanie prawa do odliczenia na gruncie prawa krajowego 95 Rozdział III Wyłączenia i ograniczenia w prawie do odliczenia podatku naliczonego 117 1. Istota wyłączeń/ograniczeń w prawie do odliczenia 117 2. Wyłączenia (ograniczenia) w prawie do odliczenia na mocy derogacji z art. 395 oraz 177 dyrektywy 2006/112/WE 120 2.1. Zakres derogacji na podstawie art. 395 dyrektywy 2006/112/WE 120 2.2. Decyzje Rady wydawane na podstawie art. 395 dyrektywy 2006/112/WE w systemie źródeł prawa Unii Europejskiej 122 2.3. Konsultacje w trybie art. 177 dyrektywy 2006/112/WE 123 3. Klauzula stałości w systemie wyłączeń (ograniczeń) w prawie do odliczenia 124 4. Wyłączenia w prawie do odliczenia w prawie polskim (art. 88 ustawy o VAT) 127 4.1. Wprowadzenie i ewolucja regulacji prawnych 127 4.2. Usługi noclegowe i gastronomiczne 131 4.3. Wyłączenie odliczenia w ramach nieodpłatnego świadczenia na gruncie stanu prawnego obowiązującego do 31 marca 2013 r. 134 4.4. Wyłączenie odliczenia w przypadku poniesienia wydatków na rzecz nabywcy (zleceniodawcy) oraz wydatków zwracanych pośrednikowi (pełnomocnikowi) 135 4.5. Wyłączenia mające przeciwdziałać oszustwom podatkowym 136 4.5.1. Prawo do odliczenia a zwalczenie oszustw podatkowych na tle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości i praktyki państw członkowskich 136 4.5.2. Przestępstwa karuzelowe 137 4.5.3. Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości oraz geneza koncepcji ochrony podatnika działającego w dobrej wierze i jej rozwój 139 4.5.4. Kształt wyłączeń mających przeciwdziałać oszustwom podatkowym na tle ustawy o VAT 146 4.5.5. Zmiana dyrektywy 2006/112/WE mająca ułatwić zwalczanie przestępstw karuzelowych 156 4.6. Wyłączenie związane z naruszeniem przepisów dotyczących samofakturowania 158 4.7. Czynności, w stosunku do których nie wykazuje się kwoty podatku 159 4.8. Brak rejestracji jako podatnik VAT czynny