Opis
Postępowanie nieprocesowe to jedyne kompleksowe opracowanie problematyki kodeksowego postępowania nieprocesowego. Książka umiejscawia założenia i instytucje postępowania nieprocesowego w kontekście historycznym, wyjaśnia zakres zastosowania w tym trybie przepisów o procesie, omawia istotę i charakter poszczególnych postępowań nieprocesowych oraz analizuje wybrane instytucje postępowania nieprocesowego zarówno z punktu widzenia teorii, jak i praktyki, przy uwzględnieniu reprezentatywnego i najnowszego orzecznictwa. W opracowaniu uwzględniono ponadto przykłady i schematy pozwalające lepiej zrozumieć i stosować analizowane przepisy w toku postępowań sądowych. W obecnej edycji książki uwzględniono nowelizacje dotyczące m.in.: wysłuchania dziecka, ustanawiania reprezentanta dziecka, postępowania w przedmiocie ustanowienia kuratora dla osoby niepełnosprawnej, zakresu kognicji (w odniesieniu do ustalania kręgu zainteresowanych) i zasad orzekania przez sąd spadku, składu sądu w postępowania w sprawach o ubezwłasnowolnienie oraz szeregu szczegółowych rozwiązań procesowych mających odpowiednie zastosowanie w trybie nieprocesowym. Ponadto bieżące wydanie zostało uzupełnione przez dodatkowy rozdział dotyczący spraw z zakresu przeciwdziałania przemocy domowej, które to przepisy zostały wprowadzone ustawą z 30.04.2020 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 956) oraz omówiono zmiany wynikające z dostosowania przepisów Kodeksu postępowania cywilnego do rozporządzenia Rady (UE) nr 2019/1111 z 25.06.2019 r. w sprawie jurysdykcji, uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich i w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej oraz w sprawie uprowadzenia dziecka za granicę. Książka jest przeznaczona dla prawników praktyków – sędziów, adwokatów, radców prawnych, notariuszy i komorników – pracowników naukowych oraz aplikantów zawodów prawniczych. Spis treściWykaz skrótów | str. 17 Część I Rozdział 1 Postępowanie nieprocesowe w strukturze postępowania cywilnego | str. 33 1.1. Rys historyczny | str. 37 1.1.1. Geneza i rozwój postępowania nieprocesowego | str. 37 1.1.2. Kształtowanie się postępowania nieprocesowego w ustawodawstwie polskim | str. 43 1.2. Charakterystyka postępowania nieprocesowego | str. 64 1.2.1. Pozycja postępowania nieprocesowego w obecnym systemie postępowania cywilnego | str. 64 1.2.2. Funkcje, cele i istota działalności sądu w postępowaniu nieprocesowym | str. 65 1.2.3. Stosunek postępowania nieprocesowego do procesu cywilnego | str. 70 1.2.4. Specyfika postępowania nieprocesowego | str. 76 1.3. Przegląd orzecznictwa | str. 81 1.3.1. Specyfika postępowania nieprocesowego | str. 81 1.3.2. Brak dwustronnego zindywidualizowania ochrony prawnej udzielanej w postępowaniu nieprocesowym | str. 86 Rozdział 2 Zasady i przesłanki postępowania nieprocesowego | str. 89 2.1. Historyczne kształtowanie się regulacji | str. 93 2.2. Pojęcie zasad obowiązujących w postępowaniu nieprocesowym | str. 94 2.3. Zasady postępowania nieprocesowego | str. 96 2.3.1. Zasada prawa do sądu | str. 96 2.3.2. Zasada prawdy | str. 98 2.3.3. Zasada kontradyktoryjności | str. 103 2.3.4. Zasada dyspozycyjności | str. 106 2.3.5. Zasada równości uczestników postępowania | str. 108 2.3.6. Zasada jawności postępowania | str. 109 2.3.7. Zasada bezpośredniości | str. 113 2.3.8. Zasada swobodnej oceny dowodów | str. 114 2.3.9. Zasada koncentracji materiału procesowego | str. 116 2.3.10. Zasada ustności i pisemności | str. 120 2.3.11. Zasada formalizmu procesowego | str. 121 2.3.12. Zasada proporcjonalności | str. 122 2.4. Nadużycie prawa procesowego | str. 123 2.5. Przesłanki postępowania nieprocesowego | str. 126 Rozdział 3 Sąd i inne organy w postępowaniu nieprocesowym | str. 133 3.1. Uwagi historyczne | str. 138 3.2. Sądowy wymiar sprawiedliwości i organy orzekające w postępowaniu nieprocesowym | str. 140 3.2.1. Sądowy wymiar sprawiedliwości | str. 140 3.2.2. Dopuszczalność drogi sądowej | str. 141 3.2.3. Właściwy skład sądu | str. 145 3.2.4. Instytucja wyłączenia sędziego | str. 149 3.2.5. Właściwość sądu w postępowaniu nieprocesowym | str. 157 3.2.6. Jurysdykcja krajowa sądu w postępowaniu nieprocesowym | str. 171 3.3. Referendarz sądowy | str. 177 Rozdział 4 Podmioty postępowania nieprocesowego | str. 181 4.1. Uregulowania historyczne | str. 188 4.2. Pojęcie uczestnika postępowania nieprocesowego | str. 190 4.3. Zainteresowany w sprawie. Interes prawny | str. 195 4.4. Uprawnienie bądź obowiązek wzięcia udziału w sprawie | str. 208 4.5. Uczestnik z mocy prawa | str. 215 4.6. Status prawny wnioskodawcy | str. 219 4.7. Skutki niewzięcia przez zainteresowanego udziału w sprawie | str. 228 4.8. Atrybuty uczestnika postępowania | str. 230 4.8.1. Zdolność sądowa uczestnika postępowania | str. 230 4.8.2. Zdolność procesowa uczestnika | str. 236 4.8.3. Rozszerzona zdolność procesowa | str. 239 4.8.4. Zdolność postulacyjna | str. 242 4.9. Reprezentacja uczestnika postępowania nieprocesow