Opis
Przedmiotem zainteresowań autorów książki jest problematyka pamięci, wspomnień i upamiętniania w pisarstwie Juliusza Słowackiego. Obejmuje ona w szczególności sposoby rozumienia przez poetę pamięci, a także formy, konteksty i funkcje, w jakich ujawnia się ona w jego twórczości. Celem monografii, która wpisuje się we współczesny nurt badawczy określany w anglojęzycznej literaturze naukowej mianem memory studies, jest opisanie stosunków i zależności, jakie zachodzą między pamięcią indywidualną a zbiorową, pamięcią a biografią oraz historią w utworach poety. Autorzy w sposób nowatorski i wieloaspektowy rekonstruują idee, formuły i pojęcia współtworzące swego rodzaju filozofię pamięci w twórczości Słowackiego. Zagadnienia we wcześniejszych badaniach jedynie sygnalizowane, w niniejszym tomie zostały rozwinięte i pogłębione, otwierając nową perspektywę recepcji zarówno literackich, jak i plastycznych dzieł pisarza. (Z Wprowadzenia Olafa Krysowskiego i Natalii Szerszeń) ********* The Memory of Juliusz Słowacki The book, which shows the works of Juliusz Słowacki from the perspective of cultural memory, belongs to memory studies. It aims to follow the relations between memory, reminiscence and commemoration, as well as to describe the relations and interdependencies between individual and collective memory, memory, biography and history in the poet’s works. The authors, in an innovative and multi-faceted manner, reconstruct ideas, formulas and notions, which develop a sui generis philosophy of memory in Słowacki’s works. ********* Olaf Krysowski (ORCID 0000-0001-7778-856X) – pracownik Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego. Natalia Szerszeń (ORCID 0000-0002-4974-2158) – pracownik Uniwersytetu Warszawskiego. Spis treściI. Wprowadzenie Olaf Krysowski, Natalia Szerszeń 11 II. Miejsca pamięci – pamięć o miejscach Grażyna Halkiewicz-Sojak O „miejscach pamięci” w poezji Juliusza Słowackiego 23 Agnieszka Górska Księżyc nad miastem. Orientalne Wilno w młodzieńczej poezji Juliusza Słowackiego 33 Zbigniew Przychodniak Raptularz podróży wschodniej Juliusza Słowackiego – przestrzeń pamięci poetyckiej 43 Urszula Makowska Rysunki Słowackiego z podróży na Wschód jako portale pamięci 65 Mariya Bracka Mnemotopika Ukrainy w twórczości Juliusza Słowackiego: kontekst aksjologiczny 82 Rościsław Radyszewski Juliusza Słowackiego Sen srebrny Salomei: dwie prawdy 98 III. Pamięć – (auto)biografia – tekst Lidia Romaniszyn-Ziomek Wyobraźnia i pamięć w dyskursie autobiograficznym Słowackiego 111 Krzysztof Korotkich Między wspomnieniem a ocaleniem. Pamięć i zapomnienie w listach do matki Juliusza Słowackiego 120 Kamil K. Pilichiewicz „Ogromna pamięć, z myśli uwita łańcucha”. Metempsychoza a autobiografizm w Godzinie myśli Juliusza Słowackiego 137 Leszek Libera Niepamięć – pamięć o ojczymie, doktorze Auguście Bécu 145 Włodzimierz Toruń Kapłani w pamięci Juliusza Słowackiego 157 Marta Białobrzeska Pamięć o Marii i Antonim Malczewskim w poetyckiej refleksji Juliusza Słowackiego 175 Maciej Szargot Słowacki czyta Krasińskiego. Przyczynek 185 Urszula Kowalczuk Pamięć Słowackiego w kręgu zagadnień „biografii psychologicznej” Ferdynanda Hoesicka 195 Joanna Dobrowolska W poszukiwaniu „twórczej psyche Słowackiego”. Pamięć o Słowackim oraz mechanizmy pamięci kulturowej w studiach krytycznych Cezarego Jellenty 212 Irena Fedorowicz Pamięć o Juliuszu Słowackim na Litwie w XX i XXI wieku 233 Andrzej Fabianowski Pamięć alternatywna. Jul Pawła Goźlińskiego 251 Dorota Kulczycka Reżyser pyta o Juliusza Słowackiego. Blanche Waleriana Borowczyka (1971) jako adaptacja Mazepy (1839) 261 Maria Makaruk Nad trumną bohatera romantycznego 290 IV. Pamięć zmysłów i wyobraźni Paulina Abriszewska „Znudzeni wonią kwiatów”. Zmysły, wyobraźnia i pamięć w Godzinie myśli Juliusza Słowackiego 303 Ewa Grzęda Juliusza Słowackiego „pamięć florystyczna” 314 Małgorzata Łoboz „I dzwoni cicha dusza muzyczna”. Juliusza Słowackiego pamięć w muzyce 324 Wacław Pyczek Anhelli – pamięć i tożsamość 336 Olga Taranek-Wolańska „Nie tworzę prawie nic, lecz przypominam”. Asocjacyjna pamięć Słowackiego w Beniowskim 353 V. Pamięć genezyjska Ewa Hoffmann-Piotrowska Pamięć epistemiczna Juliusza Słowackiego jako źródło wiedzy o podmiotowych relacjach 367 Anna Rzepniewska Juliusza Słowackiego pamięć ciała (przyczynek do refleksji nad stosunkiem poety do materii w okresie genezyjskim) 379 Ewa Szczeglacka-Pawłowska Pamięć a życie pozagrobowe. O liryku Do Franciszka Szemiotha [Nie zapominaj, że kiedyś ubogi…] w kontekście homeryckim 391 Olaf Krysowski Testament ducha. Wspomnienie pani de St. Marcel z domu Chau[mont] 401 Karol Samsel Pastereczka i cyganiątko, czyli pod jakimi warunkami jest możliwa komparatystyka tekstów genezyjskich? 416 Grzegorz Kubski Tożsamość medytującego oraz jego „wspomnienie niby”, „rewelacja”, „śnicie niby” w Genezis z Ducha 426 Natalia Szerszeń Dwie pamięci o pięknie w Samuelu Zborowskim Juliusza Słowackiego 442 Jarosław Ławski Pamięć i projekt kultury: Król-Duch Juliusza Sło