Opis
Odwaga i strach to opowieść o postawach ludzkich w obliczu zagrożenia życia. Autorka ukazuje historię okupowanego Lwowa na poziomie mikrohistorii, z perspektywy historii osobistych. Jednak nie tylko na tym polega niezwykłość tej książki, opartej na pamiętnikach, wspomnieniach, listach, a nawet zeznaniach. To opowieść o ludzkich losach, a zarazem o historii polskiej, ukraińskiej i żydowskiej inteligencji, o skomplikowanych relacjach między jej przedstawicielami, o różnych przejawach solidarności i wrogości, u których podstaw leżały odwaga i strach. Jest to historia Lwowa, Polaków, Ukraińców i Żydów, opowiedziana w niezwykły sposób. Piękne i ciemne strony historii narodowych, heroiczne chwile i potworna tragedia wojny, etnicznych czystek, Holocaustu zyskują tu ludzki wymiar, by przemawiać tym mocniej i bardziej boleśnie. Nie jest to kolejna opowieść o tolerancji, nostalgiczny portret minionych czasów ani celebrowanie tragizmu utraty. To przekonujące studium pluralizmu, znajdującego odzwierciedlenie w konkretnych uczynkach, w konkretnym mieście, wśród przyjaciół, w rodzinie czy choćby własnym umyśle. To książka napisana na literackim poziomie najlepszych wspomnień, a zarazem traktująca źródła z równym krytycyzmem, jak czynią to monografie naukowe. Timothy Snyder Książka otrzymała najważniejszą ukraińską nagrodę literacką – Grand Prix Forum Wydawców we Lwowie oraz Nagrodę Warszawskiej Premiery Literackiej. Spis treściPrzedmowa Rozdział 1: dziewczynka z pieskiem Rozdział 2: przystań w klinice Podróż w czasie i przestrzeni: Paryż–Lwów–Paryż (1939–1957) Vive la France! Towarzysze podróży W gronie kolegów z kliniki Groera Pod patronatem lekarza i pasjonata Mord profesorów lwowskich. Kontrowersje Wykładowcy Instytutu Medycznego i Fachowych Kursów Medycznych Moje życie Ireny Lille Dziecięca przysięga Konflikt serologiczny „Polskie pany” pochodzenia żydowskiego Według klucza narodowościowego Kwiaty na powitanie Mali bohaterowie „Nowy porządek” Koniec złudzeń Domek na Mącznej Ucieczka Rozdział 3: kalejdoskop akademicki Wakacje nad Prutem „My nie wegetariańcy” Ziściło się marzenie... „Zaczyna się nowe życie”… „Kadry decydują o wszystkim” „Lwów będzie miastem socjalistycznej kultury i nauki” „Wyzwolili nas i nie ma na to rady” Praca czy współpraca? Rozdział 4: Barbarzyńca w ogrodzie Portret: z profilu i en face Jak Chmielnicki z Lachami wojował... Historia Ukrainy jako kontrrewolucja Komunizm oczyma dziadka i wnuka Od „Karla-Marla” do politruka „Radosne powitanie” Zaufany towarzysz Sowietyzacja przez ukrainizację Kontrowersyjny akademik Mąż opatrznościowy Na pozór i w rzeczywistości Krótkotrwały powrót do łask Z tej i z tamtej strony Zbrucza Rozdział 5: wielka droga „Tylko we Lwowi” Uwaga, szpieg! „Wo Lwowie riemont kapitalnyj idiot” „Niech inni sy jadu”... Tango śmierci Marzenie „Na pierwszy znak, gdy serce drgnie”… Wielka droga Rozdział 6: Ukraiński Hamlet Galicyjski kosmopolita „Wilna Ukrajina” – za pięć kopiejek Dobre złego początki? Krytyk w okowach Donos – najkrótszy gatunek literacki Na cenzurowanym Nowa konstelacja Nowi brązownicy Na białym koniu Na krawędzi Hamlet Kuracjusze Pod obcymi sztandarami Rozdział 7: Artyści z Kawiarni Pokoju Artyści z Kawiarni Pokoju Powrót z Paryża. W kręgu malarzy z „artesu” i anum Świetlana przyszłość w ujęciu Kornijczuka W nowym Związku „Samostijnyki” „Poslednij zał – poslednij raz!” Awantura w Moskwie Czworo oczu Berii Czas próby „Muzykanci” ze Lwowa „Sowa”? Symbole Skoworody Przypisy Bibliografia Spis ilustracji Indeks nazwisk