Opis
Monografia w sposób syntetyczny przedstawia ewolucję przestrzeni miejskiej Katowic, we współczesnych granicach miasta, od momentu powstania w jej obrębie pierwszych jednostek osadniczych (XIII w.) po wiek XXI. Jest to praca geograficzna, bazująca na archiwalnych materiałach kartograficznych, opracowanych z wykorzystaniem narzędzi GIS. Pod względem naukowym monografia lokuje się w badaniach morfologii miast w ujęciu conzenowskim. W pracy zidentyfikowano jednostki morfologiczne Katowic, oraz wyodrębniono i scharakteryzowano kierunki i etapy sukcesji morfologiczno-funkcjonalnej przestrzeni. Analiz morfologicznych dokonano w rzadko spotykanej u polskich morfologów miasta makro skali. Mimo rozbudowanej części teoretycznej opracowania, publikacja kierowana jest nie tylko do naukowców zajmujących się morfologią miast i badaczy przestrzeni miejskiej w ujęciu geograficznym czy historycznym, ale przede wszystkim do wszystkich osób zaineresowanych Katowicami, ich przestrzenią, oraz przeszłością rozwojową. Spis treściSpis treści Wprowadzenie / 7 1. Morfogeneza Katowic / 29 1.1. Czynniki genetyczne / 29 1.1.1. Uwarunkowania środowiska przyrodniczego / 30 1.1.2. Czynniki historyczno-polityczne i społeczno-gospodarcze / 32 1.2. Rozwój morfologiczno-przestrzenny / 39 1.2.1. Od XIII do połowy XVIII wieku / 53 1.2.2. Od połowy XVIII wieku do 1865 roku / 59 1.2.3. Lata 1865–1922 / 71 1.2.4. Lata 1922–1945 / 75 1.2.5. Lata 1945–1989 / 78 1.2.6. Po 1989 roku / 87 2. Struktura morfologiczna Katowic / 90 2.1. Zróżnicowanie morfogenetyczne / 90 2.2. Fizjonomia i rozplanowanie / 96 2.3. Klasyfikacja jednostek morfologicznych / 99 3. Morfologiczne przekształcenia przestrzeni miejskiej Katowic / 107 3.1. Przemiany morfologiczno-funkcjonalne / 107 3.2. Etapy i typy sukcesji morfologiczno-funkcjonalnej / 133 4. Współczesne tendencje w morfologii Katowic / 140 4.1. Wpływ rewitalizacji na morfologię Katowic / 143 4.1.1. Rewitalizacja terenów poprzemysłowych / 146 4.1.2. Rewitalizacja terenów miejskich / 151 4.1.3. Konsekwencje morfologiczno-funkcjonalne rewitalizacji / 153 4.2. Przemiany w Śródmieściu / 154 4.3. Rozmieszczenie i typy nowych inwestycji / 167 Rezultaty i wnioski badawcze / 183 Literatura / 189 Spis tabel / 203 Spis rycin / 204 Summary / 207 Zusammenfassung / 209