Opis
Romantyzm, pojmowany jako początek nowego myślenia o człowieku i świecie, był także rewolucją w refleksji o literaturze. Ważnym zwiastunem zmian artystyczno-światopoglądowych było powstawanie nowych gatunków literackich oraz twórcze modyfikowanie zastanych form wypowiedzi. Autorzy tomu poddają namysłowi romantyczne gatunki, przyglądają się, w jaki sposób romantycy przyswajali i przekształcali formy klasyczne, jak tworzyli nowe formy gatunkowe. Badają także, jak te wypracowane przez nich formy gatunkowe były kontynuowane w późniejszych okresach literackich. ****** Romantic Genologies – on the Bicentenary of the Birth of Polish Romanticism Romanticism, understood as the beginning of new thinking about man and the world, was also a revolution in reflection on literature. The creation of new literary genres and creative modification of existing forms of expression was an important harbinger of artistic and ideological changes. The authors of this volume reflect on Romantic genres, look at how Romantics absorbed and transformed classical forms and how they created new genres. They also examine how the genres Romantics developed were continued in later literary periods. Spis treściWprowadzenie 7 ROMANTYCZNE GENOLOGIE. PERSPEKTYWY BADAWCZE Bogusław Dopart, Między genologią a estetyką (preliminaria historyczne) 11 Ewa Szczeglacka-Pawłowska, Romantyczne jakości genologiczne – perspektywa estetyczna. W nawiązaniu do koncepcji I i II tomu „Poezji” (1822, 1823) Adama Mickiewicza 34 EPIKA I ROMANTYCZNE FORMY PROZATORSKIE Agnieszka Markuszewska, Zygmunt Krasiński i romantyczna proza poetycka. Kontekst polski i europejski 53 Irena Fedorowicz, O genologii i recepcji „Grażyny” raz jeszcze. Perspektywa polska i litewska 84 Olaf Krysowski, „Te powiewy ogniste z niewidzialnego świata…”. O kazaniach Juliusza Słowackiego 104 Grażyna Halkiewicz-Sojak, Legendy Cypriana Norwida 122 Katarzyna Westermark, „Amalgama” czy „przyrodni brat”? Uwagi o powieści w krytyce literackiej Józefa Ignacego Kraszewskiego z lat trzydziestych XIX wieku 148 Anna Maria Dobrowolska, „Będzie powieść ukraińska, Mocium Panie”. Wybrane powieści poetyckie Tomasza Augusta Olizarowskiego jako przestrzeń twórczego dialogu z konwencjami literackimi epoki romantyzmu 165 Małgorzata Sojak-Tauer, „Posyłamy wam teraz pierwszy rapsod rycerski…”. Przedmowy do „Króla-Ducha” jako gatunek – kontynuacja czy początek? 179 Olga Płaszczewska, Wokół romantycznych zapisków – zibaldony i raptularze, czyli o Leopardim i Słowackim 194 Magdalena Bąk, Przewodnik turystyczny – modelowy „romantyczny gatunek”? „Murray’s Handbook for Travellers in Portugal” 210 POGRANICZA LIRYKI. MODELE – REALIZACJE – KONTYNUACJE Dariusz Seweryn, Skąd się wzięła polska ballada? 223 Joanna Stocka, Ballady, romanse, powiastki… O gatunkach literackich we wczesnej twórczości Stefana Witwickiego 254 Anna Pisula, Romanse Adama Mickiewicza a hiszpańskie romance. O iberyjskiej inspiracji gatunkowej I tomu „Poezji” 273 Maciej Szargot, Mickiewiczowskie cykle i minicykle sonetowe 287 Grzegorz Kubski, Wizja (sen, widzenie) u Krasińskiego od 1840 roku – mimesis pośmiertnej świadomości 314 Ewa Hoffmann-Piotrowska, Mickiewiczowskie widzenia jako gatunek literacki. Rozpoznania wstępne 345 Tingting Zhang, Mickiewicz wobec starotestamentowej tradycji sapiencjalnej – O „Zdaniach i uwagach” genologicznie 357 Małgorzata Łoboz, Od piosnek sielskich do liryki refleksyjnej, czyli drobiazgi poetyckie w wybranych interpretacjach muzycznych pierwszej połowy XIX wieku 374 Dorota Kulczycka, W konstelacji romantycznych form, gatunków i tematów. O poezji Julii Hartwig 390 WOKÓŁ FORM DRAMATYCZNYCH Karol Samsel, Fantazja dramatyczna. Romantyczne i postromantyczne reprezentacje gatunku 417 Maria Jolanta Olszewska, Wyznaczniki genologiczne poematu dramatycznego na przykładzie „Anny Oświęcimówny” Mikołaja Bołoz Antoniewicza. Pytanie o inspiracje gatunkowe 428 Magda Nabiałek-Przytuła, Romantyczna szopka w dwóch (lub trzech) odsłonach. Kilka genologicznych tropów 457 Indeks osób 475