Opis
"Car" Witolda Pruszkowskiego to poemat z 1883 roku poruszający temat carskiego despotyzmu. Dzieło czerpie z dwóch nurtów: jest głęboko osadzone w estetyce jeszcze romantycznej, a zarazem już młodopolskiej. Pruszkowski wykorzystał w nim poetyckie metody obrazowania, integrował różne formy twórczej ekspresji. Synkretyczny utwór można zatem uznać za zapowiedź modernistycznych trendów – ekspresjonizmu czy symbolizmu. Publikacja po raz pierwszy udostępnia tekst utworu wraz z obszernym komentarzem i przywraca ten zapomniany poemat współczesnym czytelnikom. ****** Witold Pruszkowski’s "Tsar". Edition – Reconstruction – Commentary Witold Pruszkowski’s "Tsar", a poem written in 1883, addresses the problem of tsarist despotism. The work draws from two literary movements: it is deeply embedded both in the Romantic and Young Poland aesthetics. Pruszkowski used poetic imaging methods and integrated various forms of creative expression. This syncretic work can therefore be considered a harbinger of modernist trends – expressionism or symbolism. For the first time, the publication makes the poem available with an extensive commentary and restores this forgotten text to contemporary readers. Spis treściWprowadzenie 9 Witold Pruszkowski – droga do romantyzmu 11 Między polityką a estetyką. Konteksty powstania Cara 55 Struktura utworu, konstrukcja narratora 75 Romantyczne przestrzenie wyobraźni. „Ponuro i głucho w tej krainie mogił i krzyżów…” 83 Inspiracje stylistyczne 103 Demoniczny obraz władcy 107 Bibliografia 119 Indeks 129 Nota edytorska 135 Car (podobizna autografu – w wyborze) 141 Witold Pruszkowski, Car 155 Obraz I 155 Obraz II 159 Obraz III 159 Obraz IV 160 Obraz V 162 Obraz VI 163 Obraz VII 166 Obraz VIII 168 Spis ilustracji 173 Podziękowania 177