Opis
Tematyka podręcznika jest związana z szeroko rozumianymi badaniami silników spalinowych, a jego istotną część stanowią opisy badań prowadzonych bezpośrednio na stanowiskach pomia-rowych. Materiał zawarty w podręczniku podzielono na dwie części. W pierwszej, zatytułowanej „Wiadomości ogólne”, zamieszczono wprowadzenie do badań silników spalinowych oraz pod-stawowe informacje o budowie stanowiska pomiarowego i jego wyposażeniu, a także omówiono najważniejsze spo-soby opracowania i prezentacji wyników pomiarów. W części drugiej, zatytułowanej „Badania i diagnostyka silnika spalinowego”, zawarto podstawową wiedzę o wielkościach charakteryzują-cych pracę silnika oraz o sposobach ich wyznaczania, a także omówiono metody oceny stanu technicznego silnika. W kilku rozdziałach tej części opracowania przedstawiono również informacje o metodach oce-ny szkodliwego wpływu silnika spalinowego na środowisko naturalne człowieka oraz o sposo-bach jego ograniczenia. Każdy z rozdziałów podręcznika zawiera teoretyczną wiedzę dotyczącą omawianego zagadnienia oraz propozycje przeprowadzenia badań skorelowanych z tematyką rozdziału, a w niektórych przypadkach również szczegółowy opis stanowiska badawczego, wy-kaz niezbędnej aparatury pomiarowej oraz sugestie odnośnie do przebiegu badań. Dla osób chcących poszerzyć swoją wiedzę w dziedzinie związanej z badaniami silników spalinowych podano obszerny wykaz specjali-stycznej literatury. Spis treściSpis ważniejszych skrótów 8 Spis ważniejszych oznaczeń 11 Przedmowa 13 Wiadomości ogólne 1. Wprowadzenie do problematyki badań silników spalinowych 15 1.1. Uwagi wstępne 15 1.2. Wymagania w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas badań silników spalinowych 16 2. Opracowanie wyników badań silnikowych 18 2.1. Wprowadzenie 18 2.2. Niepewności i błędy pomiaru 18 2.3. Klasyfikacja niepewności i błędów pomiarowych 20 2.3.1. Niepewności i błędy systematyczne 20 2.3.2. Niepewności przypadkowe 21 2.3.3. Błędy grube 21 2.3.4. Obliczenia i zaokrąglanie wyników pomiarów 22 2.4. Zasady wyznaczania niepewności pomiarowych 22 2.4.1. Wprowadzenie 22 2.4.2. Wyznaczanie niepewności metodą typu A 23 2.4.3. Wyznaczanie niepewności metodą typu B 28 2.4.4. Prawo przenoszenia niepewności 32 2.4.5. Zasady wyznaczania niepewności rozszerzonej 35 2.5. Prezentacja wyników pomiarów 36 2.5.1. Wprowadzenie 36 2.5.2. Metoda tabelaryczna 36 2.5.3. Metoda graficzna 37 2.5.4. Metoda przedstawiania danych za pomocą równania 40 3. Silnikowe stanowisko hamulcowe 45 3.1. Wiadomości ogólne 45 3.2. Pomiar prędkości obrotowej 49 3.2.1. Wprowadzenie 49 3.2.2. Analogowe mierniki prędkości obrotowej 50 3.2.3. Impulsowe mierniki prędkości obrotowej 52 3.2.4. Obrotomierz stroboskopowy 55 3.3. Pomiar momentu obrotowego i mocy 56 3.3.1. Wprowadzenie 56 3.3.2. Hamulce silnikowe 58 3.3.3. Charakterystyki hamulców silnikowych 62 3.3.4. Stanowiska hamulcowe 64 3.3.5. Momentomierze 66 3.4. Pomiar zużycia paliwa 68 3.4.1. Wprowadzenie 68 3.4.2. Metody pomiaru zużycia paliwa 70 3.5. Pomiar temperatury 78 3.5.1. Wprowadzenie 78 3.5.2. Termometry nieelektryczne 79 3.5.3. Termometry elektryczne 81 3.5.4. Inne rodzaje termometrów 88 3.6. Pomiar ciśnienia 88 3.6.1. Wprowadzenie 88 3.6.2. Manometry cieczowe (hydrostatyczne) 89 3.6.3. Manometry sprężynowe 92 3.6.4. Manometry elektryczne 93 3.7. Układy gromadzenia, rejestracji i prezentacji wyników badań 97 3.7.1. Wprowadzenie 97 3.7.2. Analogowe przyrządy rejestrujące 98 3.7.3. Oscyloskopy analogowe i cyfrowe 100 4. Paliwa silnikowe 109 4.1. Wprowadzenie 109 4.2. Oznaczanie gęstości paliw 113 4.2.1. Wprowadzenie 113 4.2.2. Metody oznaczania gęstości 115 4.3. Oznaczanie składu frakcyjnego paliw silnikowych 123 4.3.1. Wprowadzenie 123 4.3.2. Oznaczanie składu frakcyjnego produktów naftowych metodą destylacji 126 5. Charakterystyka pełnej mocy i mocy częściowych 134 5.1. Wprowadzenie 134 5.2. Wyznaczanie charakterystyki pełnej mocy 139 5.3. Charakterystyka mocy częściowych (dławionych) 140 6. Charakterystyka obciążeniowa i charakterystyka ogólna 144 6.1. Charakterystyka obciążeniowa 144 6.2. Charakterystyka ogólna 149 6.3. Stanowisko pomiarowe 154 6.4. Przebieg pomiarów 154 6.5. Sporządzanie charakterystyki ogólnej 156 7. Pomiar współczynnika napełnienia i współczynnika nadmiaru powietrza 157 7.1. Wprowadzenie 157 7.2. Metody pomiaru współczynnika napełnienia 160 7.3. Metody pomiaru współczynnika nadmiaru powietrza 163 7.4. Przykłady urządzeń pomiarowych 165 7.5. Pomiar współczynnika napełnienia i współczynnika nadmiaru powietrza na stanowisku badawczym 170 8. Wyznaczanie sprawności mechanicznej silnika spalinowego 171 8.1. Wprowadzenie 171 8.2. Czynniki konstrukcyjne i eksploatacyjne decydujące o wartości sprawności mechanicznej 174 8.3. Metody wyznaczania sprawności mechanicznej 176 8.3.1. Wyznaczanie sprawności mechanicznej za pomocą indykowania silnika 176 8.3.2. Wyznaczanie sprawności mechanicznej metodą kolejnego wyłączania cylindrów 177 8.3.3. Wyznaczanie sprawności mechanicznej metodą obce